MAJJHIMA
NIKâYA III
M.126 Bhumija
1. Tak usłyszałem. Przy pewnej okazji Zrealizowany mieszkał w
Rajagaha w Bambusowym Gaju w Sanktuarium Wiewiórek.
2. Wtedy o poranku, czcigodny Bhumija ubrał się i zabierając swa
miskę i zewnętrzną szatę udał się do domu Księcia Jayasena. I
usiadł na przygotowanym miejscu.
3. Wtedy Książę Jayasena udał się do czcigodnego Bhumija i
wymienił z nim pozdrowienia. Kiedy kurtuazyjna i grzecznościowa
wymiana zdań została zakończona, usiadł z boku i powiedział do
czcigodnego Bhumija: „Mistrzu Bhumija, są pewni pustelnicy i
bramini którzy czynią takie twierdzenia i utrzymują takie
poglądy
jak to: 'Jeżeli ktoś czyni aspirację i wiedzie święte życie, to
jest niezdolny do uzyskania owocu; jeżeli ktoś nie czyni aspiracji
i wiedzie święte życie, to wciąż jest niezdolny do uzyskania
owocu; jeżeli ktoś zarówno czyni aspirację jak i nie czyni
aspiracji i wiedzie święte życie, to wciąż jest niezdolny do
uzyskania owocu; jeżeli ktoś ani czyni aspirację ani nie czyni
aspiracji i wiedzie święte życie, to wciąż jest niezdolny do
uzyskania owocu'. Co mówi tutaj nauczyciel czcigodnego Bhumija,
co
deklaruje?”
4. „Nie słyszałem tego z ust samego Zrealizowanego, książę.
Ale jest możliwe, że Zrealizowany mógłby odpowiedzieć tak:
'Jeżeli ktoś czyni aspirację i wiedzie święte życie niemądrze,
to jest niezdolny do uzyskania owocu; jeżeli ktoś nie czyni
aspiracji i wiedzie święte życie niemądrze, to wciąż jest
niezdolny do uzyskania owocu; jeżeli ktoś zarówno czyni
aspirację
jak i nie czyni aspiracji i wiedzie święte życie niemądrze, to
wciąż jest niezdolny do uzyskania owocu, jeżeli ktoś ani czyni
aspirację ani nie czyni aspiracji i wiedzie święte życie
niemądrze, to wciąż jest niezdolny do uzyskania owocu'. Jednakże
jeżeli ktoś czyni aspirację i wiedzie święte życie mądrze, to
jest zdolny do uzyskania owocu; jeżeli ktoś nie czyni aspiracji i
wiedzie święte życie mądrze, to wciąż jest zdolny do uzyskania
owocu; jeżeli ktoś zarówno czyni aspirację jak i nie czyni
aspiracji i wiedzie święte życie mądrze, to wciąż jest zdolny
do uzyskania owocu, jeżeli ktoś ani czyni aspirację ani nie czyni
aspiracji i wiedzie święte życie mądrze, to wciąż jest zdolny
do uzyskania owocu'. Nie słyszałem tego z ust samego
Zrealizowanego, książę. Ale jest możliwe, że Zrealizowany mógłby
odpowiedzieć na sposób jak to przedstawiłem”.
5. „Jeżeli nauczyciel mistrza Bhumija mówi w ten sposób,
jeżeli
deklaruje w ten sposób, to wydaje się, że stoi ponad wszystkimi
zwykłymi pustelnikami i braminami”.
6. Wtedy Książę Jayasena obsłużył czcigodnego Bhumija ze swego
własnego naczynia ryżem gotowanym na mleku.
7.
Wtedy, gdy czcigodny Bhumija wrócił z żebraczego obchodu, po
posiłku, udał się do Zrealizowanego i po złożeniu mu hołdu
usiadł z boku i opowiedział Zrealizowanemu co się wydarzyło
dodając: „Czcigodny panie, mam nadzieję, że gdy po zapytaniu
odpowiedziałem w ten sposób, to odpowiedziałem tak jak
głosi Zrealizowany bez błędnego go
reprezentowania tym co sprzeczne z faktami i wyjaśniłem to zgodnie
z Dhammą, w taki sposób, że nie ma w tym nic co dawałoby grunt
pod uprawnioną krytykę tych założeń?"
8. „Z pewnością Bhumija, kiedy po zapytaniu odpowiedziałeś w
taki sposób, to odpowiedziałeś tak jak to głoszę bez błędnego
reprezentowania mnie tym co sprzeczne z faktami i wyjaśniłeś to
zgodnie z Dhammą, w taki sposób, że nie ma w tym nic co dawałoby
grunt pod uprawnioną krytykę tych założeń.
9.
Jacykolwiek pustelnicy i bramini mają błędny pogląd, błędną
intencję, błędną mowę, błędne działanie, błędne utrzymanie,
błędny wysiłek, błędną uważność i błędną koncentrację,
jeżeli czynią aspirację i wiodą święte życie, to są niezdolni
do uzyskania owocu; jeżeli nie czynią aspiracji i wiodą święte
życie, to wciąż są niezdolni do uzyskania owocu; jeżeli zarówno
czynią aspirację jak i nie czynią aspiracji i wiodą święte
życie, to wciąż są niezdolni do uzyskania owocu, jeżeli ani
czynią aspirację ani nie czynią aspiracji i wiodą święte życie,
to wciąż są niezdolni do uzyskania owocu'. Dlaczego tak jest?
Ponieważ ta (błędna ścieżka) nie jest właściwą dla uzyskania
owocu.
10. Załóżmy, że człowiek potrzebujący oleju, szukający oleju,
wędrujący w poszukiwaniu oleju zebrałby żwir do tuby, skropił
to wodą i ścisnął. Wtedy gdyby uczynił aspirację i zadziałał
w ten sposób, nie byłby zdolny uzyskać oleju; jeżeli nie
uczyniłby aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż nie
byłby zdolny uzyskać oleju; jeżeli zarówno uczyniłby aspirację
jak i nie uczynił aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż
nie byłby zdolny uzyskać oleju; jeżeli ani uczyniłby aspirację
ani nie uczynił aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż
nie byłby zdolny uzyskać oleju. Dlaczego tak jest? Ponieważ ten
(sposób działania) nie jest odpowiednią metodą na uzyskanie
oleju. Tak też jacykolwiek pustelnicy i bramini mają błędny
pogląd, błędną intencję, błędną mowę, błędne działanie,
błędne utrzymanie, błędny wysiłek, błędną uważność i
błędną koncentrację, jeżeli czynią aspirację i wiodą święte
życie, to są niezdolni do uzyskania owocu; jeżeli nie czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są niezdolni do
uzyskania owocu; jeżeli zarówno czynią aspirację jak i nie
czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są niezdolni do
uzyskania owocu, jeżeli ani czynią aspirację ani nie czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są niezdolni do
uzyskania owocu. Dlaczego tak jest? Ponieważ ta (błędna ścieżka)
nie jest właściwą dla uzyskania owocu.
11. Załóżmy, że człowiek potrzebujący mleka, szukający mleka,
wędrujący w poszukiwaniu mleka ciągnąłby krowę co ostatnio się
ocieliła za jej rogi. Wtedy gdyby uczynił aspirację i zadziałał
w ten sposób, nie byłby zdolny uzyskać mleka; jeżeli nie
uczyniłby aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż nie
byłby zdolny uzyskać mleka; jeżeli zarówno uczyniłby aspirację
jak i nie uczynił aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż
nie byłby zdolny uzyskać mleka; jeżeli ani uczyniłby aspirację
ani nie uczynił aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż
nie byłby zdolny uzyskać mleka. Dlaczego tak jest? Ponieważ ten
(sposób działania) nie jest odpowiednią metodą na uzyskanie
mleka. Tak też jacykolwiek pustelnicy i bramini mają błędny
pogląd, błędną intencję, błędną mowę, błędne działanie,
błędne utrzymanie, błędny wysiłek, błędną uważność i
błędną koncentrację, jeżeli czynią aspirację i wiodą święte
życie, to są niezdolni do uzyskania owocu; jeżeli nie czynią
aspiracji i wiodą święte życie to wciąż są niezdolni do
uzyskania owocu; jeżeli zarówno czynią aspirację jak i nie
czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są niezdolni do
uzyskania owocu, jeżeli ani czynią aspirację ani nie czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są niezdolni do
uzyskania owocu'. Dlaczego tak jest? Ponieważ ta (błędna ścieżka)
nie jest właściwą dla uzyskania owocu.
12. Załóżmy, że człowiek potrzebujący masła, szukający
masła, wędrujący w poszukiwaniu masła wlałby wodę do maselnicy
i ubijał ją tłuczkiem. Wtedy gdyby uczynił aspirację i zadziałał
w ten sposób, nie byłby zdolny uzyskać masła; jeżeli nie
uczyniłby aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż nie
byłby zdolny uzyskać masła; jeżeli zarówno uczyniłby aspirację
jak i nie uczynił aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż
nie byłby zdolny uzyskać masła; jeżeli ani uczyniłby aspirację
ani nie uczynił aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż
nie byłby zdolny uzyskać masła. Dlaczego tak jest? Ponieważ ten
(sposób działania) nie jest odpowiednią metodą na uzyskanie
masła. Tak też jacykolwiek pustelnicy i bramini mają błędny
pogląd, błędną intencję, błędną mowę, błędne działanie,
błędne utrzymanie, błędny wysiłek, błędną uważność i
błędną koncentrację, jeżeli czynią aspirację i wiodą święte
życie, to są niezdolni do uzyskania owocu; jeżeli nie czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są niezdolni do
uzyskania owocu; jeżeli zarówno czynią aspirację jak i nie
czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są niezdolni do
uzyskania owocu, jeżeli ani czynią aspirację ani nie czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są niezdolni do
uzyskania owocu'. Dlaczego tak jest? Ponieważ ta (błędna ścieżka)
nie jest właściwą dla uzyskania owocu.
13. Załóżmy, że człowiek potrzebujący ognia, szukający ognia,
wędrujący w poszukiwaniu ognia wziąłby górny kij do produkcji
ognia i pocierał nim mokry kawałek drewna. Wtedy gdyby uczynił
aspirację i zadziałał w ten sposób, nie byłby zdolny uzyskać
ognia; jeżeli nie uczyniłby aspiracji i zadziałał w ten sposób,
to wciąż nie byłby zdolny uzyskać ognia; jeżeli zarówno
uczyniłby aspirację jak i nie uczynił aspiracji i zadziałał w
ten sposób, to wciąż nie byłby zdolny uzyskać ognia; jeżeliby
ani uczyniłby aspirację ani nie uczynił aspiracji i zadziałał w
ten sposób, to wciąż nie byłby zdolny uzyskać ognia. Dlaczego
tak jest? Ponieważ ten (sposób działania) nie jest odpowiednią
metodą na uzyskanie ognia. Tak też jacykolwiek pustelnicy i bramini
mają błędny pogląd, błędną intencję, błędną mowę, błędne
działanie, błędne utrzymanie, błędny wysiłek, błędną
uważność i błędną koncentrację, jeżeli czynią aspirację i
wiodą święte życie, to są niezdolni do uzyskania owocu; jeżeli
nie czynią aspiracji i wiodą święte życie to wciąż są
niezdolni do uzyskania owocu; jeżeli zarówno czynią aspirację
jak
i nie czynią aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są
niezdolni do uzyskania owocu, jeżeli ani czynią aspirację ani nie
czynią aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są niezdolni
do uzyskania owocu'. Dlaczego tak jest? Ponieważ ta (błędna
ścieżka) nie jest właściwą dla uzyskania owocu.
14. Jacykolwiek pustelnicy i bramini mają właściwy pogląd,
właściwą intencję, właściwą mowę, właściwe działanie,
właściwe utrzymanie, właściwy wysiłek, właściwą uważność
i właściwą koncentrację, jeżeli czynią aspirację i wiodą
święte życie, to są zdolni do uzyskania owocu; jeżeli nie czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są zdolni do
uzyskania owocu; jeżeli zarówno czynią aspirację jak i nie
czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są zdolni do
uzyskania owocu, jeżeli ani czynią aspirację ani nie czynią
aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są zdolni do
uzyskania owocu'. Dlaczego tak jest? Ponieważ ta (właściwa
ścieżka) jest odpowiednią dla uzyskania owocu.
15. Załóżmy, że człowiek potrzebujący oleju szukający oleju,
wędrujący w poszukiwaniu oleju zebrałby mąkę sezamową do tuby,
skropił to wodą i ścisnął. Wtedy gdyby uczynił aspirację i
zadziałał w ten sposób, byłby zdolny uzyskać olej; jeżeli nie
uczyniłby aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż byłby
zdolny uzyskać olej; jeżeli zarówno uczyniłby aspirację jak i
nie uczynił aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż byłby
zdolny uzyskać olej; jeżeli ani uczyniłby aspirację ani nie
uczynił aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż byłby
zdolny uzyskać olej. Dlaczego tak jest? Ponieważ ten (sposób
działania) jest odpowiednią metodą na uzyskanie oleju. Tak też
jacykolwiek pustelnicy i bramini mają właściwy pogląd, właściwą
intencję, właściwą mowę, właściwe działanie, właściwe
utrzymanie, właściwy wysiłek, właściwą uważność i właściwą
koncentrację, jeżeli czynią aspirację i wiodą święte życie,
to są zdolni do uzyskania owocu; jeżeli nie czynią aspiracji i
wiodą święte życie, to wciąż są zdolni do uzyskania owocu;
jeżeli zarówno czynią aspirację jak i nie czynią aspiracji i
wiodą święte życie, to wciąż są zdolni do uzyskania owocu,
jeżeli ani czynią aspirację ani nie czynią aspiracji i wiodą
święte życie, to wciąż są zdolni do uzyskania owocu'. Dlaczego
tak jest? Ponieważ ta (właściwa ścieżka) jest odpowiednią dla
uzyskania owocu.
16. Załóżmy, że człowiek potrzebujący mleka,
szukający mleka,
wędrujący w poszukiwaniu mleka ciągnąłby krowę co ostatnio
się ocieliła za wymiona. Wtedy gdyby uczynił aspirację i zadziałał w
ten sposób, byłby zdolny uzyskać mleko; jeżeli nie uczyniłby
aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż byłby zdolny
uzyskać mleko; jeżeli zarówno uczyniłby aspirację jak i nie
uczynił aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż byłby
zdolny uzyskać mleko; jeżeliby ani uczyniłby aspirację ani nie uczynił
aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż byłby
zdolny uzyskać mleko. Dlaczego tak jest? Ponieważ ten (sposób
działania) jest odpowiednią metodą na uzyskanie mleka. Tak też
jacykolwiek pustelnicy i bramini mają właściwy pogląd, właściwą
intencję, właściwą mowę, właściwe działanie, właściwe
utrzymanie, właściwy wysiłek, właściwą uważność i właściwą
koncentrację, jeżeli czynią aspirację i wiodą święte życie,
to są zdolni do uzyskania owocu; jeżeli nie czynią aspiracji i
wiodą święte życie to wciąż są zdolni do uzyskania owocu;
jeżeli zarówno czynią aspirację jak i nie czynią aspiracji i
wiodą święte życie, to wciąż są zdolni do uzyskania owocu,
jeżeli ani czynią aspirację ani nie czynią aspiracji i wiodą
święte życie, to wciąż są zdolni do uzyskania owocu'. Dlaczego
tak jest? Ponieważ ta (właściwa ścieżka) jest odpowiednią dla
uzyskania owocu.
17. Załóżmy, że człowiek potrzebujący masła, szukający
masła, wędrujący w poszukiwaniu masła wlałby mleko do maselnicy
i ubijał je tłuczkiem. Wtedy gdyby uczynił aspirację i zadziałał
w ten sposób, byłby zdolny uzyskać masło; jeżeli nie uczyniłby
aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż byłby zdolny
uzyskać masło; jeżeli zarówno uczyniłby aspirację jak i nie
uczynił aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż byłby
zdolny uzyskać masło; jeżeliby ani uczynił aspirację ani nie uczynił
aspiracji i zadziałał w ten sposób, to wciąż byłby
zdolny uzyskać masło. Dlaczego tak jest? Ponieważ ten (sposób
działania) jest odpowiednią metodą na uzyskanie masła. Tak też
jacykolwiek pustelnicy i bramini mają właściwy pogląd, właściwą
intencję, właściwą mowę, właściwe działanie, właściwe
utrzymanie, właściwy wysiłek, właściwą uważność i właściwą
koncentrację, jeżeli czynią aspirację i wiodą święte życie,
to są zdolni do uzyskania owocu; jeżeli nie czynią aspiracji i
wiodą święte życie, to wciąż są zdolni do uzyskania owocu;
jeżeli zarówno czynią aspirację jak i nie czynią aspiracji i
wiodą święte życie, to wciąż są zdolni do uzyskania owocu,
jeżeli ani czynią aspirację ani nie czynią aspiracji i wiodą
święte życie, to wciąż są zdolni do uzyskania owocu'. Dlaczego
tak jest? Ponieważ ta (właściwa ścieżka) jest odpowiednią dla
uzyskania owocu.
18. Załóżmy, że człowiek potrzebujący ognia, szukający ognia,
wędrujący w poszukiwaniu ognia wziąłby górny kij do produkcji
ognia i pocierał nim suchy, wysuszony kawałek drewna. Wtedy gdyby
uczynił aspirację i zadziałał w ten sposób, byłby zdolny
uzyskać ogień; jeżeli nie uczyniłby aspiracji i zadziałał w ten
sposób, to wciąż byłby zdolny uzyskać ogień; jeżeli
zarówno
uczyniłby aspirację jak i nie uczynił aspiracji i zadziałał w
ten sposób, to wciąż byłby zdolny uzyskać ogień; jeżeliby ani
uczynił aspiracji ani nie uczynił aspiracji i zadziałał w ten
sposób, to wciąż byłby zdolny uzyskać ogień. Dlaczego tak
jest? Ponieważ ten (sposób działania) jest odpowiednią metodą na
uzyskanie ognia. Tak też jacykolwiek pustelnicy i bramini mają
właściwy pogląd, właściwą intencję, właściwą mowę,
właściwe działanie, właściwe utrzymanie, właściwy wysiłek,
właściwą uważność i właściwą koncentrację, jeżeli czynią
aspirację i wiodą święte życie, to są zdolni do uzyskania owocu; jeżeli
nie czynią aspiracji i wiodą święte życie to
wciąż są zdolni do uzyskania owocu; jeżeli zarówno czynią
aspirację jak i nie czynią aspiracji i wiodą święte życie, to
wciąż są zdolni do uzyskania owocu, jeżeli ani czynią aspirację
ani nie czynią aspiracji i wiodą święte życie, to wciąż są
zdolni do uzyskania owocu'. Dlaczego tak jest? Ponieważ ta (właściwa
ścieżka) jest odpowiednią dla uzyskania owocu.
19. Bhumija, gdyby te cztery przykłady pojawiły się tobie w odniesieniu do Księcia Jayaseny, to spontanicznie uzyskałby przekonanie co do ciebie i będąc przekonanym okazałby ci swe przekonanie”. „Czcigodny panie, jak te cztery przykłady mogłyby mi się pojawić w odniesieniu do Księcia Jayaseny, tak jak pojawiły się Zrealizowanemu, skoro są one spontaniczne i nigdy przedtem nie słyszane?” Oto co powiedział Zrealizowany. Czcigodny Bhumija był zadowolony i ucieszony słowami Zrealizowanego.