4. 4. 5. 1.

(Sotànudhatasuttaü)

(Sàvatthinidànaü)

41. Sotànudhatànaü1. Bhikkhave dhammànaü vacasà paricitànaü manasànupekkhitànaü diññhiyà suppañividdhànaü cattàro ànisaüsà pàñikaïkhà. Katame cattàro?

Idha bhikkhave bhikkhu dhammaü pariyàpuõàti: suttaü geyyaü veyyàkaraõaü gàthà2. Udànaü itivuttakaü jàtakaü ababhåtadhammaü vedallaü. Tassa te dhammà sotànudhatà1. Honti vacasà paricità manasànupekkhità diññhiyà suppañividdhà. So muññhassati kàlaü kurumàno a¤¤ataraü devanikàyaü upapajjati, tassa tattha sukhino dhammapadàpilapanti3. Dandho bhikkhave satuppàdo. Atha so satto khippaü yeva visesagàmã hoti. Sotànudhatànaü bhikkhave dhammànaü vacasà paricitànaü manasànupekkhitànaü diññhiyà suppañividdhànaü ayaü pañhamo ànisaüso pàñikaïkho.

Puna ca paraü bhikkhave bhikkhu dhammaü pariyàpuõàti: suttaü geyyaü veyyàkaraõaü gàthà udànaü itivuttakaü jàtakaü abbhutadhammaü vedallaü. Tassa te dhammà sotànudhatà honti vacasà paricità manasànupekkhità diññhiyà suppañividdhà. So muññhassati kàlaü kurumàno a¤¤ataraü devanikàyaü upapajjati. Tassa tattha na heva kho sukhino dhammapadàpilapanti. Api ca kho bhikkhu iddhimà cetovasippatto devaparisàyaü dhammaü deseti. Tassa evaü hoti: ayaü và so dhammavinayo yatthàhaü pubbe brahmacariyaü acari'nti. Dandho bhikkhave satuppàdo. Atha so satto khippaü yeva visesagàmã hoti.

Seyyathàpi bhikkhave puriso kusalo bherisaddassa. So addhànamagga pañipanno bherisaddaü suõeyya, tassa naheva kho assa kaïkhà và vimati và bherisaddo nu kho na nu kho bherisaddoti. Atha kho bherisaddotveva niññhaü gaccheyya. Evameva kho bhikkhave bhikkhu dhammaü [PTS Page 186] [\q 186/] pariyàpuõàti: suttaü geyyaü veyyàkaraõaü gàthà udànaü itivuttakaü jàtakaü abbhutadhammaü vedallaü. Tassa te dhammà sotànudhatà honti. Vacasà paricità manasànupekkhità diññhiyà suppañividdhà. So muññhassati kàlaü kurumàno a¤¤ataraü devanikàyaü upapajjati. Tassa tattha naheva kho sukhino dhammapadàpilapanti. Api ca kho bhikkhu iddhimà cetovasippatto devaparisàyaü dhammaü deseti. Tassa evaü hoti: ayaü và so dhammavinayo yatthàhaü pubabe brahmacariyaü acarinti. Dandho bhikkhave satuppàdo. Atha so satto khippaü yeva visesagàmã hoti. Sotànudhatànaü bhikkhave dhammànaü vacasà paricitànaü manasànupekkhitànaü diññhiyà suppañividdhànaü ayaü dutiyo ànisaüso pàñikaïkho.

1. Sotànugatànaü machasaü 2. Gàthaü machasaü. 3. Palavanti machasaü.

[BJT Page 360] [\x 360/]

Puna ca paraü bhikkhave bhikkhu dhammaü pariyàpuõàti: suttaü geyyaü veyyàkaraõaü gàthà udànaü itivuttakaü jàtakaü abbhutadhammaü vedallaü. Tassa te dhammà sotànudhatà honti vacasà paricità manasànupekkhità diññhiyà suppañividdhà. So muññhassati kàlaü kurumàno a¤¤ataraü devanikàyaü upapajjati. Tassa tattha na heva kho sukhino dhammapadàpilapanti. Napi bhikkhu iddhimà cetovasippatto devaparisàyaü dhammaü deseti. Api ca kho devaputto devaparisàyaü dhammaü deseti. Tassa evaü hoti: ayaü và so dhammavinayo yatthàhaü pubbe brahmacariyaü acarinti. Dandho bhikkhave satuppàdo. Atha so satto khippaü yeva visesagàmã hoti.

Seyyathàpi bhikkhave puriso kusalo saïkhasaddassa so addhànamaggapañipanno saïkhasaddaü suõeyya, tassa na heva kho assa kaïkhà và vimati và saïkhasaddo nu kho na nu kho saïkhasaddoti. Atha kho saïkhasaddotveva niññhaü gaccheyya. Evameva kho bhikkhave bhikkhu dhammaü pariyàpuõàti: suttaü geyyaü veyyàkaraõaü gàthà udànaü itivuttakaü jàtakaü abbhutadhammaü vedallaü. Tassa te dhammà sotànudhatà honti vacasà paricità manasànupekkhità diññhiyà suppañividdhà. So muññhassati kàlaü kurumàno a¤¤ataraü devanikàyaü upapajjati. Tassa tattha na heva kho sukhino dhammapadàpilapanti, na pi bhikkhu iddhimà cetovasippatto devaparisàyaü dhammaü deseti, api ca kho devaputto devaparisàyaü dhammaü deseti. Tassa evaü hoti: ayaü và so dhammavinayo yatthàhaü pubbe brahmacariyaü acarinti. Dandho bhikkhave satuppàdo atha so satto khippaü yeva visesagàmã hoti. Sotànudhatànaü bhikkhave dhammànaü vacasà paricitànaü manasànupekkhitànaü diññhiyà suppañividdhànaü ayaü tatiyo ànisaüso pàñikaïkho.

Puna ca paraü bhikkhave bhikkhu dhammaü pariyàpuõàti: suttaü geyyaü veyyàkaraõaü gàthà udànaü itivuttakaü jàtakaü abbhutadhammaü vedallaü. Tassa te dhammà sotànudhatà honti vacasà paricità manasànupekkhità diññhiyà suppañividdhà. So muññhassati kàlaü kurumàno a¤¤ataraü devanikàyaü upapajjati, tassa tattha na heva kho sukhino dhammapadàpilapanti, na pi bhikkhu iddhimà ceto vasippatto devaparisàyaü dhammaü deseti. Napi devaputto devaparisàyaü dhammaü deseti. Api ca kho opapàtiko opapàtikaü sàreti: sarasi tvaü màrisa yattha mayaü pubbe brahmacariyaü acarimhàti. So evamàha: saràmi màrisa saràmi màrisàti. Dandho bhikkhave satuppàdo. Atha so satto khippaü yeva visesagàmã hoti.

[BJT Page 362] [\x 362/]

Seyyathàpi bhikkhave dve sahàyakà sahapaüsukãëikà, te kadàci karahaci a¤¤ama¤¤aü samàgaccheyyuü, tamenaü sahàyako sahàyakaü evaü vadeyya: itipi samma sarasãti. So evaü vadeyya: [PTS Page 187] [\q 187/] saràmi samma idampi samma sarasãti. So evaü vadeyya: saràmi sammàti. Evameva kho bhikkhave bhikkhu dhammaü pariyàpuõàti: suttaü geyyaü veyyàkaraõaü gàthà udànaü itivuttakaü jàtakaü abbhutadhammaü vedallaü. Tassa te dhammà sotànudhatà honti vacasà paricità manasànupekkhità diññhiyà suppañividdhà. So muññhassati kàlaü kurumàno a¤¤ataraü devanikàyaü upapajjati. Tassa tattha sukhino dhammapadàpilapanti. Napi bhikkhu iddhimà cetovasippatto devaparisàyaü dhammaü deseti. Napi devaputto devaparisàyaü dhammaü deseti. Api ca kho opapàtiko opapàtikaü sàreti: sarasi tvaü màrisa, yattha mayaü pubbe brahmacariyaü acarimhàti. So evamàha: saràmi màrisàti, dandho bhikkhave satuppàdo. Atha so satto khippaüyeva visesagàmã hoti sotànudhatànaü bhikkhave dhammànaü vacasà paricitànaü manasànupekkhitànaü bhikkhave dhammànaü vacasà paricitànaü manasànupekkhitànaü diñañhiyà suppañividdhànaü ayaü catuttho ànisaüso pàñikaïkho.

Sotànudhatànaü bhikkhave dhammànaü vacasà parivitànaü manasànupekkhitànaü diññhiyà suppañividdhànaü ime cattàro ànisaüsà pàñikaïkhàti.

4. 4. 5. 2.

(òhànasuttaü)

42. Cattàrimàni bhikkhave ñhànàni catåhi ñhànehi veditabbàni. Katamàni cattàri?

Saüvàsena bhikkhave sãlaü veditabbaü. Ta¤ca kho dãghena addhunà na ittaraü. Manasikarotà no amanasikàrà. Pa¤¤avatà no duppa¤¤ena.

Saüvohàrena bhikkhave soceyyaü veditabbaü. Ta¤ca kho dãghena addhunà na ittaraü. Manasikarotà no amanasikàrà. Pa¤¤avatà no duppa¤¤ena.

âpadàsu bhikkhave thàmo veditabbo. So ca kho dãghena addhunà na ittaraü. Manasikarotà no amanasikàrà. Pa¤¤avatà no duppa¤¤ena.

Sàkacchàya bhikkhave pa¤¤à veditabbà. Sà ca kho dãghena addhunà na ittaraü. Manasikarotà no amanasikàrà. Pa¤¤avatà no duppa¤¤ena.

[BJT Page 364] [\x 364/]

Saüvàsena bhikkhave sãlaü veditabbaü. Ta¤ca kho dãghena addhunà na ittaraü. Manasikarotà no amanasikàrà. Pa¤¤avatà no duppa¤¤enàti iti kho panetaü vuttaü, ki¤cetaü pañicca vuttaü?

Idha bhikkhave puggalo puggalena saddhiü vasamàno evaü jànàti: dãgharattaü kho ayamàyasmà khaõóakàrã chiddakàrã sabalakàrã kammàsakàrã na santatakàrã na santatavuttã sãlesu. Dussãlo ayamàyasmà. Nàyamàyasmà sãlavàti.

Idha pana bhikkhave puggalo puggalena saddhiü vasamàne evaü jànàti: digharattaü kho ayamàyasmà akhaõóakàrã acchiddakàrã asabalakàrã akammàsakàrã [PTS Page 188] [\q 188/] santatakàrã santatavuttã sãlesu. Sãlavà càyamàyasmà. Nàyamàyasmà dussãloti.

Saüvàsena bhikkhave sãlaü veditabbaü, ta¤ca kho dãghena addhunà na ittaraü, manasikarotà no amanasikàrà. Pa¤¤avatà no duppa¤¤enàti iti yantaü vuttaü, idametaü pañicca vuttaü.

Saüvohàrena bhikkhave soceyyaü veditabbaü. Ta¤ca kho dãghena addhunà na ittaraü. Manasikarotà no amanasikàrà, pa¤¤avatà no duppa¤¤enàti iti kho panetaü vuttaü, ki¤cetaü pañicca vuttaü?

Idha bhikkhave puggalo puggalena saddhiü saüvohàramàno evaü jànàti: a¤¤athà kho ayamàyasmà ekena eko voharati, a¤¤athà dvãhi, a¤¤athà tãhi, a¤¤athà sambahulehi. Vokkamati ayamàyasmà purimavohàrà pacchimavohàraü. Aparisuddhavohàro ayamàyasmà, nàyamàyasmà parisuddhavohàroti.

Idha pana bhikkhave puggalo puggalena saddhiü saüvohàramàno evaü jànàti: yatheva kho ayamàyasmà ekena eko voharati, tathà dvãhi, tathà tãhi, tathà sambahulehi. Nàyamàyasmà vokkamati purimavohàrà pacchimavohàraü. Parisuddhavohàro ayamàyasmà, na aparisuddhavohàroti.

Saüvohàrena bhikkhave soceyyaü veditabbaü, ta¤ca kho dãghena addhunà na ittaraü, manasikarotà no amanasikàrà, pa¤¤avatà no duppa¤¤enàti iti yantaü vuttaü, idametaü pañicca vuttaü.

[BJT Page 366] [\x 366/]

âpadàsu bhikkhave thàmo veditabbo, so ca kho dãghena addhunà na ittaraü, manasikarotà no amanasikàrà pa¤¤avatà no duppa¤¤enàti iti kho panetaü vuttaü, ki¤cetaü pañicca vuttaü?

Idha bhikkhave ekacco ¤àtivyasanena và phuññho samàno bhogavyasanena và phuññho samàno rogavyasanena và phuññho samàno na iti pañisa¤cikkhati: tathàbhåto kho ayaü lokasannivàso tathàbhåto attabhàvapañilàbho, yathàbhåte lokasannivàse yathàbhåte attabhàvapañilàbhe aññha lokadhammà lokaü anuparivattanti, loko ca aññha lokadhamme anuparivattati: làbho ca alàbho ca ayaso ca yaso ca nindà ca pasaüsà ca sukha¤ca dukkha¤càti. So ¤àtivyasanena và phuññho samàno bhogavyasanena và phuññho samàno rogavyasanena và phuññho samàno socati kilamati paridevati urattàëiü kandati sammohaü àpajjati. Idha pana bhikkhave ekacco ¤àtivyasanena và phuññho samàno bhogavyasanena và phuññho samàno [PTS Page 189] [\q 189/] rogavyasanena và phuññho samàno iti pañisa¤cikkhati: tathàbhåto kho ayaü lokasannivàso tathàbhåto attabhàvapañilàbho, yathàbhåte lokasannivàse yathàbhåte attabhàvapañilàbhe aññha lokadhammà lokaü anuparivattanti, loko ca aññha lokadhamme anuparivattati: làbho ca alàbho ca ayaso ca yaso ca nindà ca pasaüsà ca sukha¤ca dukkha¤càti. So ¤àtivyasanena và phuññho samàno bhogavyasanena và phuññho samàno rogavyasanena và phuññho samàno na socati na kilamati na paridevati, na urattàëiü kandati, na sammohaü àpajjati. âpadàsu bhikkhave thàmo veditabbo, so ca kho dãghena addhunà na ittaraü. Manasikarotà no amanasikàrà, pa¤¤avatà no duppa¤¤enàti iti yantaü vuttaü idametaü pañicca vuttaü.

Sàkacchàya bhikkhave pa¤¤à veditabbà, sà ca kho dãghena addhunà na ittaraü, manasikarotà no amanasikàrà, pa¤¤avatà no duppa¤¤enàti iti kho panetaü vuttaü, ki¤cetaü pañicca vuttaü?

Idha bhikkhave puggalo puggalena saddhiü sàkacchàyamàno evaü jànàti: yathà kho imassa àyasmato ummaggo, yathà ca abhinãhàro, yathà pa¤hasamudàcàro, duppa¤¤o ayamàyasmà nàyamàyasmà pa¤¤avà. Taü kissa hetu: tathà hi ayamàyasmà na ceva gambhãraü atthapadaü udàharati santaü paõãtaü atakkàvacaraü nipuõaü paõóitavedanãyaü. Ya¤ca ayamàyasmà dhammaü bhàsati, tassa ca na pañibalo saïkhittena và vitthàrena và atthaü àcikkhituü desetuü pa¤¤apetuü paññhapetuü vivarituü vibhajituü uttànãkàtuü, duppa¤¤o ayamàyasmà nàyamàyasmà pa¤¤avà.

[BJT Page 368] [\x 368/]

Seyyathàpi bhikkhave cakkhumà puriso udakarahadassa tãre ñhito passeyya parittaü macchaü ummujjamànaü, tassa evamassa: yathà kho imassa macchassa ummaggo yathà ca åmighàto yathà ca vegàyitattaü, paritto ayaü maccho, nàyaü maccho mahantoti. Evameva kho bhikkhave puggalo puggalena saddhiü sàkacchàyamàno evaü jànàti: yathà kho imassa àyasmato ummaggo yathà ca abhinãhàro yathà ca pa¤hasamudàcàro, duppa¤¤o ayamàyasmà, nàyamàyasmà pa¤¤avà. Taü kissa hetu: tathà hi ayamàyasmà na ceva gambhãraü atthapadaü udàharati santaü paõãtaü atakkàvacaraü nipuõaü paõóitavedanãyaü. Ya¤ca ayamàyasmà dhammaü bhàsati, tassa na pañibalo saïkhittena và vitthàrena và atthaü àcikkhituü desetuü pa¤¤apetuü paññhapetuü vivarituü vibhajituü uttànãkàtuü. Duppa¤¤o ayamàyasmà, nàyamàyasmà pa¤¤avàti.

Idha bhikkhave puggalo puggalena saddhiü sàkacchàyamàno evaü jànàti: yathà kho imassa àyasmato ummaggo yathà ca abhinãhàro yathà ca pa¤hasamudàcàro, pa¤¤avà ayamàyasmà, nàyamàyasmà duppa¤¤o. Taü kissa hetu: tathà hi ayamàyasmà gambhãraü ceva atthapadaü udàharati santaü paõãtaü atakkàvacaraü nipuõaü paõóitavedanãyaü, ya¤ca ayamàyasmà dhammaü bhàsati, tassa ca pañibalo saïkhittena và vitthàrena và atthaü àcikkhituü. Desetuü pa¤¤apetuü paññhapetuü vivarituü vibhajituü uttànãkàtuü, pa¤¤avà ayamàyasmà, nàyamàyasmà duppa¤¤o.

Seyyathàpi bhikkhave puriso udakarahadassa tãre ñhito passeyya mahantaü macchaü ummujjamànaü, tassa [PTS Page 190] [\q 190/] evamassa: yathà kho imassa macchassa ummaggo yathà ca åmighàto yathà ca vegàyitattaü, mahanto ayaü maccho nàyaü maccho parittoti. Evameva kho bhikkhave puggalo puggalena saddhiü sàkacchàyamàno evaü jànàti: yathà kho imassa àyasmato ummaggo yathà ca abhinãhàro yathà ca pa¤hasamudàcàro, pa¤¤avà ayamàyasmà, nàyamàyasmà duppa¤¤o taü kissa hetu: tathà hi ayamàyasmà gambhãraü ceva atthapadaü udàharati santaü paõãtaü atakkàvacaraü nipuõaü paõóitavedanãyaü, yaü ca ayamàyasmà dhammaü bhàsati, tassa ca pañibalo saïkhittena và vitthàrena và atthaü àcikkhituü desetuü pa¤¤apetuü paññhapetuü vivarituü vibhajituü uttànãkàtuü. Pa¤¤avà ayamàyasmà, nàyamàyasmà duppa¤¤oti sàkacchàya bhikkhave pa¤¤à veditabbà. Sà ca kho dãghena addhunà na ittaraü, manasikarotà no amanasikàrà, pa¤¤avatà no duppa¤¤enàti. Iti yantaü vuttaü, idametaü pañicca vuttaü.

Imàni kho bhikkhave cattàri ñhànàni, imehi catåhi ñhànehi veditabbànãti.

[BJT Page 370] [\x 370/]

4. 4. 5. 3.

(Bhaddiyasuttaü)

43. Ekaü samayaü bhagavà vesàliyaü viharati mahàvane kåñàgàrasàlàyaü. Atha kho bhaddiyo licchavi yena bhagavà tenupasaïkami. Upasaïkamitvà bhagavantaü abhivàdetvà ekamantaü nisãdi. Ekamantaü nisinno kho bhaddiyo licchavi bhagavantaü etadavoca:

Sutaü metaü bhante: màyàvã samaõo gotamo àvaññanãmàyaü jànàti, yàya a¤¤atitthiyànaü sàvake àvaññetãti. Ye te bhante evamàhaüsu: "màyàvã samaõo gotamo àvaññanãmàyaü jànàti, yàya a¤¤atitthiyànaü sàvake àvaññetã" ti. Kacci te bhante bhagavato vuttavàdino, na ca bhagavantaü abhåtena abbhàcikkhanti, dhammassa cànudhammaü byàkaronti. Na ca koci sahadhammiko vàdànupàto gàrayhaü ñhànaü àgacchati? Anabbhakkhàtukàmà hi mayaü bhante bhagavantanti.

[PTS Page 191] [\q 191/] etha tumhe bhaddiya, mà anussavena, mà paramparàya, mà itikiràya, mà piñakasampadànena, mà takkahetu, mà nayahetu, mà àkàraparivitakkena, mà diññhinijjhànakkhantiyà, mà bhabbaråpatàya, mà samaõo no garåti. Yadà tumhe bhaddiya attanàva jàneyyàtha, ime dhammà akusalà, ime dhammà sàvajjà, ime dhammà vi¤¤ågarahità, ime dhammà samattà samàdinnà ahitàya dukkhàya saüvattantãti. Atha tumhe bhaddiya pajaheyyàtha.

Taü kiü ma¤¤atha bhaddiya, lobho purisassa ajjhattaü uppajjamàno uppajjati hitàya và ahitàya vàti? Ahitàya bhante. Luddho panàyaü bhaddiya, purisapuggalo lobhena abhibhåto pariyàdinnacitto pàõampi hanti, adinnampi àdiyati, paradàrampi gacchati, musàpi bhaõati, parampi tathattàya samàdapeti. Yaü sa hoti dãgharattaü ahitàya dukkhàyàti? Evaü bhante.

Taü kiü ma¤¤atha bhaddiya doso purisassa ajjhattaü uppajjamàno uppajjati hitàya và ahitàya vàti? Ahitàya bhante. Duññho panàyaü bhaddiya, purisapuggalo dosena abhibhåto pariyàdinnacitto pàõampi hanti, adinnampi àdiyati, paradàrampi gacchati, musàpi bhaõati, parampi tathattàya samàdapeti. Yaü sa hoti dãgharattaü ahitàya dukkhàyàti? Evaü bhante.

Taü kiü ma¤¤atha bhaddiya moho purisassa ajjhattaü uppajjamàno uppajjati hitàya và ahitàya vàti? Ahitàya bhante. Måëho panàyaü bhaddiya, purisapuggalo mohena abhibhåto pariyàdinnacitto pàõampi hanti, adinnampi àdiyati, paradàrampi gacchati, musàpi bhaõati, parampi tathattàya samàdapeti. Yaü sa hoti dãgharattaü ahitàya dukkhàyàti? Evaü bhante.

Taü kiü ma¤¤atha bhaddiya, sàrambho purisassa ajjhattaü uppajjamàno uppajjati hitàya và ahitàya vàti? " Ahitàya bhante". Sàrambho panàyaü bhaddiya, purisapuggalo sàrambhena abhibhåto pariyàdinnacitto pàõampi hanti, adinnampi àdiyati, paradàrampi gacchati, musàpi bhaõati, parampi tathattàya samàdapeti, yaü sa hoti dãgharattaü ahitàya dukkhàyàti? Evaü bhante.

1. âvañañaniü màyaü machasaü.

[BJT Page 372] [\x 372/]

Taü kiü ma¤¤atha bhaddiya, ime dhammà kusalà và akusalà vàti? "Akusalà bhante. " Sàvajjà và anavajjà vàti? "Sàvajjà bhante" vi¤¤ågarahità và vi¤¤uppasatthà vàti? "Vi¤¤ågarahità bhante" samattà samàdinnà ahitàya dukkhàya saüvattanti, no và kathaü và ettha hotãti? "Samattà bhante samàdinnà ahitàya dukkhàya saüvattanti. Evaü no ettha hotã" ti.

Iti kho bhaddiya, yaü taü avocumha: etha tumhe bhaddiya, mà anussavena mà paramparàya, mà itikiràya, [PTS Page 192] [\q 192/] mà piñakasampadànena, mà takkahetu, mà nayahetu, mà àkàraparivitakkena, mà diññhinijjhànakkhantiyà, mà bhabbaråpatàya, mà samaõo no garåti. Yadà tumhe bhaddiya attanàva jàneyyàtha, ime dhammà akusalà, ime dhammà sàvajjà, ime dhammà vi¤¤ågarahità, ime dhammà samattà samàdinnà ahitàya dukkhàya saüvattanti. Atha tumhe bhaddiya, pajaheyyàthàti iti yantaü vuttaü, idametaü pañicca vuttaü.

Etha tumhe bhaddiya, mà anussavena mà paramparàya mà itikiràya mà piñakasampadànena mà takkahetu mà nayahetu mà àkàraparivitakkena mà diññhinijjhànakkhantiyà mà bhabbaråpatàya mà samaõo no garåti. Yadà tumhe bhaddiya, attanàva jàneyyàtha: ime dhammà kusalà, ime dhammà anavajjà, ime dhammà vi¤¤uppasatthà, ime dhammà samattà samàdinnà hitàya sukhàya saüvattantãti atha tumhe bhaddiya, upasampajja vihareyyàtha.

Taü kiü ma¤¤atha bhaddiya, alobho purisassa ajjhattaü uppajjamàno uppajjati hitàya và ahitàya vàti? "Hitàya bhante". Aluddho panàyaü bhaddiya, purisapuggalo lobhena anabhibhåto apariyàdinnacitto neva pàõaü hanti. Na adinnaü àdiyati. Na paradàraü gacchati. Na musà bhaõati. Parampi tathattàya samàdapeti. Yaü sa hoti dãgharattaü hitàya sukhàyàti? "Evaü bhante. "

Kaü kiü ma¤¤atha bhaddiya, adoso purisassa ajjhattaü uppajjamàno uppajjati hitàya và ahitàya vàti? "Hitàya bhante." Aduññho panàyaü bhaddiya, purisapuggalo dosena anabhibhåto apariyàdinnacitto neva pàõaü hanti. Na adinnaü àdiyati. Na paradàraü gacchati. Na musà bhaõati. Parampi tathattàya samàdapeti. Yaü sa hoti dãgharattaü hitàya sukhàya saüvattatãti? "Evambhante."

Taü kiü ma¤¤atha bhaddiya, amoho purisassa ajjhattaü uppajjamàno uppajjati hitàya và ahitàya vàti? "Hitàya bhante." Amåëho panàyaü bhaddiya, purisapuggalo mohena anabhibhåto apariyàdinnacitto neva pàõa hanti. Na adinnaü àdiyati. Na paradàraü gacchati. Na musà bhaõati. Parampi tathattàya samàdapeti. Yaü sa yoti dãgharattaü hitàya sukhàya saüvattatãti? "Evambhante.".

Taü kiü ma¤¤atha bhaddiya, asàrambho purisassa ajjhattaü uppajjamàno uppajjati hitàya và ahitàya vàti? "Hitàya bhante" asàrambho panàyaü bhaddiya, purisapuggalo sàrambhena anabhibhåto apariyàdinnacitto neva pàõaü hanti. Na adinnaü àdiyati. Na paradàraü gacchati. Na musà bhaõati. Parampi tathattàya samàdapeti. Yaü sa hoti dãgharattaü hitàya sukhàya saüvattatãti? "Evambhante"'

[BJT Page 374] [\x 374/]

Taü kiü ma¤¤atha bhaddiya, ime dhammà kusalà và akusalà vàti? "Kusalà bhante" sàvajjà và anavajjà vàti? Anavajjà bhante. Vi¤¤ågarahità và vi¤¤uppasatthà vàti? "Vi¤¤uppasatthà bhante" [PTS Page 193] [\q 193/] samattà samàdinnà hitàya sukhàya saüvattanti, no và kathaü và ettha hotãti? Samattà bhante samàdinnà hitàya sukhàya saüvattanti. Evaü no ettha hotã" ti.

Iti kho bhaddiya, yantaü avocumha "etha tumhe bhaddiya, mà anussavena mà paramparàya mà itikiràya mà piñakasampadànena mà takkahetu mà nayahetu mà àkàraparivitakkena mà diññhinijjhànakkhantiyà mà bhabbaråpatàya mà samaõo no garåti. " Yadà tumhe bhaddiya, "attanàva jàneyyàtha ime dhammà anavajjà ime dhammà vi¤¤uppasatthà ime dhammà samattà samàdinnà hitàya sukhàya saüvattantãti". Atha tumhe bhaddiya, upasampajja vãhareyyàthà" ti iti yantaü vuttaü idametaü pañicca vuttaü.

Ye kho te bhaddiya, loke santo sappurisà, te sàvakaü evaü samàdapenti: ehi tvaü ambho purisa, lobhaü vineyya vineyya viharàhi, lobhaü vineyya vineyya viharanto na lobhajaü kammaü karissasi, kàyena vàcà manasà. Dosaü vineyya vineyya viharàhi, dosaü vineyya vineyya viharanto na dosajaü kammaü karissasi kàyena vàcà manasà. Mohaü vineyya vineyya viharàhi, mohaü vineyya vineyya viharanto na mohajaü kammaü karissasi kàyena vàcà manasà. Sàrambhaü vineyya vineyya viharàhi, sàrambhaü vineyya vineyya viharanto na sàrambhajaü kammaü karissasi kàyena vàcà manasàti.

Evaü vutte bhaddiyo licchavi bhagavantaü etadavoca: abhikkantaü bhante, seyyathàpi bhante, nikkujjitaü và ukkujjeyya, pañicchannaü và vivareyya, måëhassa và maggaü àcikkheyya, andhakàre và telapajjotaü dhàreyya cakkhumanto råpàni dakkhintãti, evameva bhotà bhante anekapariyàyena dhammo pakàsito. Esàhaü bhagavantaü gotamaü saraõaü gacchàmi. Dhammaü ca bhikkhusaïghaü ca. Upàsakaü maü bhante bhagavà dhàretu ajjatagge pàõupetaü saraõaü gatanti.

Api nu tàhaü bhaddiya, evaü avacaü: "ehi me tvaü bhaddiya sàvako hohi ahaü satthà bhavissàmã" ti no hetaü bhante. Evaü vàdiü kho maü bhaddiya evamakkhàyiü eke samaõabràhmaõà asatà tucchà musà abhåtena abbhàcikkhanti: màyàvã samaõo gotamo àvattanãmàyaü jànàti yàya a¤¤atitthiyànaü sàvake àvaññetãti.

[PTS Page 194] [\q 194/] bhaddikà bhante àvaññanãmàyà. Kalyàõã bhante àvaññanãmàyà. Piyà me bhante ¤àtisàlohità imàya àvaññaniyà àvaññeyyuü. Piyànampi me assa ¤àtisàlohitànaü dãgharattaü hitàya sukhàya. Sabbe cepi bhante khattiyà imàya àvaññaniyà àvaññeyyuü, sabbesampassa khattiyànaü dãgharattaü hitàya sukhàya. Sabbe vepi bhante bràhmaõà imàya àvaññaniyà àvaññeyyuü, sabbesampassa bràhmaõànaü dãgharattaü hitàya sukhàya. Sabbe vepi bhante vessà imàya àvaññaniyà àvaññeyyuü, sabbesampassa vessànaü dãgharattaü hitàya sukhàya. Sabbe cepi bhante suddà imàya àvaññaniyà àvaññeyyuü, sabbesampassa suddànaü dãgharattaü hitàya sukhàyàti.

[BJT Page 376. [\x 376/]]

Evametaü bhaddiya, evametaü bhaddiya, sabbecepi bhaddiya, khattiyà àvaññeyyuü akusaladhammappahànàya kusaladhammåpasampadàya, sabbesampassa khattiyànaü dãgharattaü hitàya sukhàya. Sabbe cepi bhaddiya bràhmaõà, àvaññeyyuü akusaladhammappahànàya kusaladhammåpasampadàya, sabbesampassa bràhmaõànaü dãgharattaü hitàya sukhàya. Sabbecepi bhaddiya vessà àvaññeyyuü akusaladhammappahànàya kusaladhammåpasampadàya, sabbesampassa vessànaü dãgharattaü hitàya sukhàya. Sabbecepi suddà àvaññeyyuü akusaladhammappahànàya kusaladhammåpasampadàya, sabbesampassa suddànaü dãgharattaü hitàya sukhàya. Sadevako cepi bhaddiya loko samàrako sabrahmako, sassamaõabràhmaõã pajà sadevamanussà àvaññeyyuü akusaladhammappahànàya kusaladhammåpasampadàya, sadevakassa lokassa samàrakassa sabrahmakassa sassamaõabràhmaõiyà pajàya sadevamanussàya dãgharattaü hitàya sukhàya. Ime cepi bhaddiya mahàsàlà imàya àvaññaniyà àvaññeyyuü akusaladhammappahànàya kusaladhammåpasampadàya. Imesampassa mahàsàlànaü dãgharattaü hitàya sukhàya sace ceteyyuü. Ko pana vàdo manussabhåtassàti.

4. 4. 5. 4.

(Sàpågiyasuttaü)

44. Ekaü samayaü àyasmà ànando koëiyesu viharati sàpugannàma1. Koëiyànaü nigamo. Atha kho sambahulà sàpågiyà koëiyaputtà yena àyasmà ànando tenupasaïkamiüsu. Upasaïkamitvà àyasmantaü ànandaü abhivàdetvà ekamantaü nisãdiüsu. Ekamantaü nisinne kho sàpågiye koëiyaputte àyasmà ànando etadavoca:

Cattàrimàni byagghapajjà pàrisuddhipadhàniyaïgàni tena bhagavatà jànatà passatà arahatà [PTS PAGE 195] sammàsambuddhena sammadakkhàtàni sattànaü visuddhiyà sokapariddavànaü samatikkamàya dukkhadomanassànaü atthagamàya ¤àyassa adhigamàya nibbànassa sacchikiriyàya. Katamàni cattàri?

Sãlapàrisuddhipadhàniyaïgaü cittapàrisuddhipadhàniyaïgaü diññhipàrisuddhipadhàniyaïgaü vimuttipàrisuddhipadhàniyaïgaü.

Katama¤ca byagghapajjà sãlapàrisuddhipadhàniyaïgaü? Idha byagghapajjà bhikkhu sãlavà hoti pàtimokkhasaüvarasaüvuto viharati àcàragocarasampanno aõumattesu vajjesu bhayadassàvã samàdàya sikkhati sikkhàpadesu. Ayaü vuccati byagghapajjà sãlapàrisuddhi. Iti evaråpiü sãlapàrisuddhiü aparipåriü và paripåressàmi, paripåriü và tattha tattha pa¤¤àya anuggahessàmãti, yo tattha chando ca vàyàmo ca ussàho ca ussoëhi ca appañivànã ca sati ca sampaja¤¤aü ca. Idaü vuccati byagghapajjà sãlapàrisuddhipadhàniyaïgaü.

Katama¤ca byagghapajjà cittapàrisuddhipadhàniyaïgaü? Idha byagghapajjà bhikkhu vivicceva kàmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaü savicàraü vivekajaü pãtisukhaü pañhamaü jhànaü upasampajja viharati. Vitakkavicàrànaü våpasamà ajjhattaü sampasàdanaü avitakkaü avicàraü samàdhijaü pãtisukhaü jhànaü upasampajja viharati. Pãtiyà ca viràgà upekkhako ca viharati sato ca sampajàno. Sukha¤ca kàyena pañisaüvedeti yantaü ariyà àcikkhanti upekkhako satimà sukhavihàrãti tatiyaü jhànaü upasampajja viharati. Sukhassa ca pahàõà dukkhassa ca pahàõà pubbeva somanassadomanassànaü atthagamà adukkhaü asukhaü upekkhàsatipàrisuddhi catutthaü jhànaü upasampajja viharati. Ayaü vuccati byagghapajjà cittapàrisuddhi. Iti evaråpiü cittapàrisuddhiü aparipåriü và paripåressàmi, paripåriü và tattha tattha pa¤¤àya anuggahessàmãti. Yo tattha chando ca vàyàmo ca ussàho ca ussoëhi ca appañivànã ca sati ca sampaja¤¤aü ca. Idaü vuccati byagghapajjà cittapàrisuddhipadhàniyaïgaü.

1. Sàmågaü. Nàma, machasaü.

[BJT Page 378] [\x 378/]

Katama¤ca byagghapajjà diññhipàrisuddhipadhàniyaïgaü? Idha byagghapajjà bhikkhu idaü dukkhanti yathàbhåtaü pajànàti. Ayaü dukkhasamudayoti yathàbhåtaü pajànàti. Ayaü dukkhanirodhoti yathàbhåtaü pajànàti. Ayaü dukkhanirodhagàminã pañipadàti yathàbhåtaü pajànàti. Ayaü vuccati byagghapajjà diññhipàrisuddhi. Iti evaråpiü diññhipàrisuddhiü aparipåriü và paripåressàmi paripåriü và tattha tattha pa¤¤àya anuggahessàmãti yo tattha chando va vàyàmo ca ussàho ca ussoëhi ca appañivànã ca sati ca sampaja¤¤aü ca. Idaü vuccati byagghapajjà diññhipàrisuddhipadhàniyaïgaü.

Katama¤ca byagghapajjà vimuttipàrisuddhipadhàniyaïgaü? Sa kho so byagghapajjà ariyasàvako iminà ca sãlapàrisuddhipadhàniyaïgena samannàgato iminà ca [PTS Page 196] [\q 196/] cittapàrisuddhipadhàniyaïgena samannàgato iminà ca diññhipàrisuddhipadhàniyaïgena samannàgato rajanãyesu dhammesu cittaü viràjeti, vimocanãyesu dhammesu cittaü vimocayati, so rajanãyesu dhammesu cittaü viràjetvà vimocanãyesu dhammesu cittaü vimocetvà sammà vimuttiü phusati. Ayaü vuccati byagghapajjà vimuttipàrisuddhi. Iti evaråpiü vimuttipàrisuddhiü aparipåriü và paripåressàmi paripåriü và tattha tattha pa¤¤àya anuggahessàmãti yo tattha chando ca vàyàmo ca ussàho na ca ussoëhi ca appañivànã ca sati ca sampaja¤¤aü ca. Idaü vuccati byagghapajjà vimuttipàrisuddhipadhàniyaïgaü.

Imàni kho byagghapajjà cattàri pàrisuddhipadhàniyaïgàni, tena bhagavatà jànatà passatà arahatà sammàsambuddhena sammadakkhàtàni sattànaü visuddhiyà sokapariddavànaü samatikkamàya dukkhadomanassànaü atthagamàya ¤àyassa adhigamàya nibbànassa sacchikiriyàyàti.

4. 4. 5. 5.

(Vappasuttaü)

45. Ekaü samayaü bhagavà sakkesu viharati kapilavatthusmiü nigrodhàràme. Atha kho vappo sakko nigaõñhasàvako yena àyasmà mahàmoggallàno tenupasaïkami. Upasaïkamitvà àyasmantaü mahàmoggallànaü abhivàdetvà ekamantaü nisãdi. Ekamantaü nisinnaü kho vappaü sakkaü nigaõñhasàvakaü àyasmà mahàmoggallàno etadavoca:

Idhassa vappa kàyena saüvuto vàcàya saüvuto manasà saüvuto avijjàviràgà vijjuppàdà. Passasi no tvaü vappa taü ñhànaü yato nidànaü purisaü dukkhavedanãyà àsavà assaveyyuü abhisamparàyantã? Passàmahaü bhante taü ñhànaü; idhassa bhante pubbe pàpakammaü kataü avipakkavipàkaü tato nidànaü purisaü dukkhavedanãyà àsavà assaveyyuü abhisamparàyanti.

[BJT Page 380] [\x 380/]

Aya¤ca kho panàyasmato mahàmoggallànassa vappena sakkena nigaõñhasàvakena saddhiü kathà vippakatà hoti. Atha kho bhagavà sàyanhasamayaü patisallànà [PTS Page 197] [\q 197/] vuññhito yenupaññhànasàlà tenupasaïkami. Upasaïkamitvà pa¤¤atte àsane nisãdi. Nisajja kho bhagavà àyasmantaü mahàmoggallànaü etadavoca: kàya nuttha moggallàna etarahi kathàya sannisinnà kà ca pana vo antarà kathà vippakatàti.

Idàhaü bhante vappaü sakkaü nigaõñhasàvakaü etadavocaü: idhassa vappa kàyena saüvuto vàcàya saüvuto manasà saüvuto avijjàviràgà vijjuppàdà. Passasi no tvaü vappa taü ñhànaü yato nidànaü purisaü dukkhavedanãyà àsavà assaveyyuü abhisamparàyanti? Evaü vutte bhante vappo sakko nigaõñhasàvako maü etadavoca: passàmahaü bhante taü ñhànaü: idhassa bhante pubbe pàpakammaü kataü avipakkavipàkaü tato nidànaü purisaü dukkhavedanãyà àsavà assaveyyuü abhisamparàyanti. Ayaü kho bhante vappena sakkena nigaõñhasàvakena saddhiü kathà vippakatà, atha bhagavà anuppattoti.

Atha kho bhagavà vappaü sakkaü nigaõñhasàvakaü etadavoca: sace kho me tvaü vappa anu¤¤eyya¤ceva anujàneyyàsi, pañikkositabba¤ca pañikkoseyyàsi, yassa ca me bhàsitassa atthaü na jàneyyàsi, mamevettha uttariü pañipuccheyyàsi: idaü bhante kathaü, imassa ko attho?Ti siyà no ettha kathàsallàpoti.

Anu¤¤eyyaü cevàhaü bhante bhagavato anujànissàmi. Pañikkositabba¤ca pañikkosissàmi. Yassa càhaü bhagavato bhàsitassa atthaü na jànissàmi, bhagavantaü yevettha uttariü pañipucchissàmi: idaü bhante kathaü imassa kvatthoti? Hotu no ettha kathàsallàpoti.

Taü kiü ma¤¤asi vappa, ye kàyasamàrambhapaccayà uppajjanti àsavà vighàtapariëàhà kàyasamàrambhà pañiviratassa evaüsa te àsavà vighàtapariëàhà na honti. So nava¤ca kammaü na karoti. Puràõa¤ca kammaü phussa [PTS Page 198] [\q 198/] phussa byantãkaroti. Sandiññhikà nijjarà akàlikà ehipassikà opanayikà paccattaü veditabbà vi¤¤åhãti. Passasi no tvaü vappa taü ñhànaü yato nidànaü purisaü dukkhavedanãyà àsavà assaveyyuü abhisamparàyanti? No hetaü bhante.

Taü kiü ma¤¤asi vappa, ye vacãsamàrambhapaccayà upapajjanti àsavà vighàtapariëàhà. Vacãsamàrambhà pañiviratassa evaüsa te àsavà vighàtapariëàhà na honti. So nava¤ca kammaü na karoti. Puràõa¤ca kammaü phussa phussa byantãkaroti. Sandiññhikà nijjarà akàlikà ehipassikà opanayikà paccattaü veditabbà vi¤¤åhãti. Passasi no tvaü vappa taü ñhànaü yato nidànaü purisaü dukkhavedanãyà àsavà assaveyyuü abhisamparàyanti? No hetaü bhante.

[BJT Page 382] [\x 382/]

Taü kiü ma¤¤asi vappa, ye manosamàrambhapaccayà upapajjanti àsavà vighàtapariëàhà manosamàrambhà pañiviratassa evaüsa te àsavà vighàtapariëàhà na honti. So nava¤ca kammaü na karoti. Puràõa¤ca kammaü phussa phussa byantãkaroti. Sandiññhikà nijjarà akàlikà ehipassikà opanayikà paccattaü veditabbà vi¤¤åhãti. Passasi no tvaü vappa taü ñhànaü yatho nidànaü purisaü dukkhavedanãyà àsavà assaveyyuü abhisamparàyanti? No hetaü bhante.

Taü kiü ma¤¤asi vappa, ye avijjàpaccayà uppajjanti àsavà vighàtapariëàhà. Avijjàviràgà vijjuppàdà evaüsa te àsavà vighàtapariëàhà na honti. So nava¤ca kammaü na karoti. Puràõa¤ca kammaü phussa phussa byantãkaroti sandiññhikà nijjarà akàlikà ehipassikà opanayikà paccattaü veditabbà vi¤¤åhãti. Passasi no tvaü vappa taü ñhànaü yato nidànaü purisaü dukkhavedanãyà àsavà assaveyyuü abhisamparàyanti? No hetaü bhante.

Evaü sammà vimuttacittassa kho vappa bhikkhuno cha santatavihàrà adhigatà honti. So cakkhunà råpaü disvà neva sumano hoti. Na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. Sotena saddaü sutvà neva sumano hoti. Na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. Ghànena gandhaü ghàyitvà neva sumano hoti. Na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. Jivhàya rasaü sàyitvà neva sumano hoti, na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. Kàyena poññhabbaü phusitvà neva sumano hoti.Na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. Manasà dhammaü vi¤¤àya neva sumano hoti na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. So kàyapariyantikaü vedanaü vediyamàno kàyapariyantikaü vedanaü vediyàmãti pajànàti. Jãvitapariyantikaü vedanaü vediyamàno jãvitapariyantikaü vedanaü vediyàmãti pajànàti. Kàyassa bhedà uddhaü jãvitapariyàdànà idheva sabbavedayitàni anabhinanditàni sãtibhavissantãti pajànàti.

Seyyathàpi vappa thåõaü pañicca chàyà pa¤¤àyati. Atha [PTS Page 199] [\q 199/] puriso àgaccheyya kuddàlapiñakaü1 àdàya. So taü thåõaü måle chindeyya. Måle chetvà2. Paëikhaõeyya. Paëikhaõitvà målànã uddhareyya. Antamaso usãranàëa3. Mattànipi. So taü thåõaü khaõóàkhaõóikaü chindeyya, khaõóàkhaõóikaü chetvà phàleyya. Phàletvà sakalikaü sakalikaü kareyya. Sakalikaü sakalikaü karitvà4. Vàtàtape visoseyya. Vàtàtape visosetvà agginà óaheyya. Agginà óahitvà5. Masiü kareyya. Masiü karitvà mahàvàte và opuneyya. Nadiyà và sãghasotàya pavàheyya. Evaü hissa vappa yà thåõaü pañicca chàyà, sà ucchinnamålà tàlàvatthukatà anabhàvakatà àyatiü anuppàdadhammà.

Evameva kho vappa evaü sammà vimuttacittassa bhikkhuno cha santatavihàrà adhigatà hontã: so cakkhunà råpaü disvà neva sumano hoti, na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. So cakkhunà råpaü disvà neva sumano hoti. Na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. Sotena saddaü sutvà neva sumano hoti. Na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. Ghànena gandhaü ghàyitvà neva sumano hoti. Na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. Jivhàya rasaü sàyitvà neva sumano hoti, na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. Kàyena poññhabbaü phusitvà neva sumano hoti.Na dummano upekkhako viharati sato sampajàno manasà dhammaü vi¤¤àya neva sumano hoti na dummano upekkhako viharati sato sampajàno. So kàyapariyantikaü vedanaü vediyamàno kàyapariyantikaü vedanaü vediyàmãti pajànàti. Jãvitapariyantikaü vedanaü vediyamàno jãvitapariyantikaü vedanaü vediyàmãti pajànàti. Kàyassa bhedà uddhaü jãvitapariyàdànà idheva sabbavedayitàni anabhinanditàni sãtibhavissantãti pajànàtãti.

1. Kudàlapikaü machasaü. 2. Måle chinditvà machasaü. 3. Usãranàëimattànipi machasaü 4. Katvà machasaü. 5. ôahetvà machasaü.

[BJT Page 384] [\x 384/]

Evaü vutte vappo sakko nigaõñhasàvako bhagavantaü etadavoca: seyyathàpi bhante puriso udayatthiko assapaõiyaü poseyya, so udaya¤ceva na labheyya, uttariü ca kilamathassa vighàtassa bhàgã assa. Evameva kho ahaü bhante udayatthiko bàle nigaõñhe payirupàsiü. Sohaü1. Udaya¤ceva nàdhigacchiü2. Uttari¤ca kilamathassa vighàtassa bhàgã ahosiü. Esàhaü bhante ajjatagge yo me bàlesu nigaõñhesu sampasàdo, taü mahàvàte và opunàmi, nadiyà và sãghasotàya pavàhemi. Abhikkantaü bhante, abhikkantaü bhante, seyyathàpi bhante nikkujjitaü và ukkujjeyya, pañicchannaü và vivareyya, målhassa và maggaü àcikkheyya, andhakàre và telapajjetaü dhareyya, cakkhumanto råpàni evameva bhante bhagavatà anekapariyàyena dhammo pakàsito. Esàhaü bhante bhagavantaü saraõaü gacchàmi dhamma¤ca bhikkhusaïgha¤ca. Upàsakaü maü [PTS Page 200] [\q 200/] bhante bhagavà dhàretu ajjatagge pàõupetaü saraõaü gatanti.

4. 4. 5. 6

(Sàëhasuttaü)

46. Ekaü samayaü bhagavà vesàliyaü viharati mahàvane kåñàgàrasàlàyaü. Atha kho sàëho ca licchavi abhayo ca licchavi yena bhagavà tenupasaïkamiüsu. Upasaïkamitvà bhagavantaü abhivàdetvà ekamantaü nisãdiüsu. Ekamantaü nisinno kho sàëho licchavi bhagavantaü etadavoca: santi bhante eke samaõabràhmaõà dvayena oghassa nittharaõaü pa¤¤àpenti sãlavisuddhihetu ca tapojigucchàhetu ca. Idha bhante bhagavà kimàhàti?

Sãlavisuddhiü kho ahaü sàëhà a¤¤ataraü sàma¤¤aïganti vadàmi. Ye te sàëhà samaõabràhmaõà tapojigucchàvàdà tapojigucchàsàrà tapojigucchaü allãnà viharanti, abhabbà te oghassa nittharaõàya. Yepi te sàëhà samaõabràhmaõà aparisuddhakàyasamàcàrà aparisuddhavacãsamàcàrà aparisuddhamanosamàcàrà aparisuddhàjãvà, abhabbà te ¤àõadassanàya anuttaràya sambodhàya.

Seyyathàpi sàëhà puriso nadiü taritukàmo tiõhaü kuñhàriü àdàya vanaü paviseyya, so tattha passeyya mahatiü sàlalaññhiü ujuü navaü akukkukajàtaü3. Tamenaü måle chindeyya, måle chetvà agge chindeyya, agge chetvà sàkhàpalàsaü suvisodhitaü visodheyya, sàkhàpalàsaü suvisodhitaü visodhetvà kuñhàrãhi taccheyya, kuñhàrãhi taccheyya, kuñhàrãhi tacchetvà vàsãhi taccheyya, vàsãhi tacchetvà lekhaniyà likheyya, lekhaniyà likhitvà pàsàõaguëena dhopeyya4. Pàsàõaguëena dhopetvà nadiü patàreyya. Taü kiü ma¤¤asi sàëhà bhabbo nu kho so puriso nadiü taritunti "no hetaü bhante". Taü kissa hetu? Asu hi bhante sàlalaññhi bahiddhà [PTS Page 201] [\q 201/] suparikammakatà anto avisuddhà. Tassetaü pàñikaïkhaü: sàlalaññhi saüsãdissati, puriso anayabyasanaü àpajjissatãti.

1. Svàhà. Machasaü. 2. Nàdhigacchesyaü, machasaü. 3. Akukkuccajàtaü machasaü. Akukkuccakajàtaü syà. 4. Dhoveyya machasaü.

[BJT Page 386] [\x 386/]

Evameva kho sàëhà ye te samaõabràhmaõà tapojigucchàvàdà tapojigucchàsàrà tapojigucchaü allãnà viharanti, abhabbà te oghassa nittharaõàya. Yepi te sàëhà samaõabràhmaõà aparisuddhakàyasamàcàrà aparisuddhavacãsamàcàrà aparisuddhamanosamàcàrà aparisuddhàjãvà, abhabbà ¤àõadassanàya anuttaràya sambodhàya.

Ye ca kho te sàëhà samaõabràhmaõà na tapojigucchàvàdà na tapojigucchàsàrà na tapojigucchaü allãnà viharanti, bhabbà te oghassa nittharaõàya. Yepi te sàëhà samaõabràhmaõà parisuddhakàyasamàcàrà parisuddhavacãsamàcàrà parisuddhamanosamàcàrà parisuddhàjãvà, bhabbà te ¤àõadassanàya anuttaràya sambodhàya.

Seyyathàpi sàëhà puriso nadiü taritukàmo tiõhaü kuñhàriü àdàya vanaü paviseyya, so tattha passeyya mahatiü sàlalaññhiü ujuü navaü akukkuccakajàtaü* tamenaü måle chindeyya, måle chetvà agge chindeyya, agge chetvà sàkhàpalàsaü suvisodhitaü visodheyya, sàkhàpalàsaü suvisodhitaü visodhetvà kuñhàrãhi taccheyya, kuñhàrãhi tacchetvà vàsãhi taccheyya, vàsãhi tacchetvà nikhàdanaü àdàya anto suvisodhitaü visodheyya, anto suvisodhitaü visodhetvà lekhaniyà likheyya, lekhaniyà likhitvà pàsàõaguëena dhopeyya, pàsàõaguëena dhopetvà nàvaü kareyya, nàvaü karitvà piyàrittaü bandheyya, piyàrittaü bandhitvà nadiü patàreyya, taü kiü ma¤¤asi sàëhà bhabbo nu kho so puriso nadiü taritunti? Evaü bhante. Taü kissa hetu? Asu hi bhante sàlalaññhi bahiddhà suparikammakatà anto susuddhà nàvà katà, piyàrittaü baddhà. Tassetaü pàñikaïkhaü: nàvà na saüsãdissati. Puriso sotthinà pàraü gamissatãti.

Evameva kho sàëhà ye te samaõabràhmaõà na tapojigucchàvàdà na tapojigucchàsàrà na tapojigucchaü allãnà viharanti, bhabbà te oghassa nittharaõàya. Yepi te sàëhà samaõabràhmaõà [PTS Page 202] [\q 202/] parisuddhakàyasamàcàrà parisuddhavacãsamàcàrà parisuddhamanosamàcàrà parisuddhàjãvà, bhabbà te ¤àõadassanàya anuttaràya sambodhàya.

Seyyathàpi sàëhà yodhàjãvo bahånã cepi kaõóacittakàni jànàti, atha kho so tãhi ñhànehi ràjàraho hoti ràjabhoggo. Ra¤¤o aïgantveva saïkhaü gacchati. Katamehi tãhi? Dåre pàtã ca, akkhaõavedhã ca, mahato ca kàyassa padàletà.

Seyyathàpi sàëhà yodhàjãvo dåre pàtã, evameva kho sàëhà ariyasàvako sammàsamàdhi hoti. Sammàsamàdhi sàëhà ariyasàvako yaü ki¤ci råpaü atãtànàgatapaccuppannaü ajjhattaü và bahiddhà và oëàrikaü và sukhumaü và hãnaü và paõãtaü và yaü dåre santike và sabbaü råpaü netaü mama nesohamasmi, na meso attàti, evametaü yathàbhåtaü sammappa¤¤àya passati. Yà kàci vedanà atãtànàgatapaccuppannaü ajjhattaü và bahiddhà và oëàrikaü và sukhumaü và hãnaü và paõãtaü và yaü dåre santike và sabbà vedanà netaü mama nesohamasmi. Na meso attàti, evametaü yathàbhåtaü sammappa¤¤àya passati. Yà kàci sa¤¤à atãtànàgatapaccuppannaü ajjhattaü và bahiddhà và oëàrikaü và sukhumaü và hãnaü và paõãtaü và yaü dåre santike và sabbà sa¤¤à netaü mama nesohamasmi, na meso attàti evametaü yathàbhåtaü sammappa¤¤àya passati. Ye keci saïkhàrà atãtànàgatapaccuppannaü ajjhattaü và bahiddhà và oëàrikaü và sukhumaü và hãnaü và paõãtaü và yaü dåre santike và sabbà saïkhàrà netaü mama nesohamasmi. Na meso attàti evametaü yathàbhåtaü sammappa¤¤àya passati. Yaü ki¤ci vi¤¤àõaü atãtànàgatapaccuppannaü ajjhattaü và bahiddhà và oëàrikaü và sukhumaü và hãnaü và paõãtaü và yaü dåre santike và sabbaü vi¤¤àõaü netaü mama, nesohamasmi, na meso attàti evametaü yathàbhåtaü sammappa¤¤àya passati.

* 'Uju' navaü akukkukajàta'nti majjhimàgamàdisu kadalikkhandhàdiü sandhàya bhàsitaü.

[BJT Page 388] [\x 388/]

Seyyathàpi sàëhà yodhàjãvo akkhaõavedhã, evameva kho sàëhà ariyasàvako sammàdiññhi hoti. Sammàdiññhã sàëhà ariyasàvako 'idaü dukkha'nti yathàbhåtaü pajànàti. Ayaü dukkhasamudayo'ti yathàbhåtaü pajànàti. 'Ayaü dukkhanirodhoti' yathàbhåtaü pajànàti. Sàëhà ' ayaü dukkhanirodhagàminã pañipadà'ti yathàbhåtaü pajànàti.

Seyyathàpi sàëhà yodhàjãvo mahato kàyassa padàletà, evameva kho sàëhà ariyasàvako sammàvimuttã hoti. Sammàvimuttã sàëhà ariyasàvako mahantaü avijjàkkhandhaü padàletãti.

4. 4. 5. 7

Mallikàsuttaü

47. Ekaü samayaü bhagavà sàvatthiyaü viharati jetavane anàthapiõóikassa àràme. Atha kho mallikà devã yena bhagavà tenupasaïkami. Upasaïkamitvà bhagavantaü abhivàdetvà ekamantaü nisãdi. Ekamantaü nisinnà kho mallikà devã bhagavantaü etadavoca:

[PTS Page 203] [\q 203/] ko nu kho bhante hetu ko paccayo, yena midhekacco màtugàmo dubbaõõà ca hoti duråpà supàpikà dassanàya, daëiddà ca hoti appassakà appabhogà appesakkhà ca?

Ko pana bhante hetu ko paccayo, yena midhekacco màtugàmo dubabaõõà ca hoti duråpà supàpikà dassanàya, aóóhà ca hoti mahaddhanà mahàbhogà mahesakkhà ca?

Ko nu kho bhante hetu ko paccayo, yena midhekacco màtugàmo abhiråpà hoti dassanãyà pàsàdikà paramàya vaõõapokkharatàya samannàgatà, daëiddà ca hoti appassakà appabhogà appesakkhà ca?

Ko pana bhante hetu ko paccayo, yena midhekacco màtugàmo abhiråpà ca hoti dassanãyà pàsàdikà paramàya vaõõapokkharatàya samannàgatà, aóóhà ca hoti mahaddhanà mahàbhogà mahesakkhà càti?

Idha mallike ekacco màtugàmo kodhanà hoti upàyàsabahulà appampi vuttà samànà abhisajjati kuppati byàpajjati patitthãyati. Kopa¤ca dosa¤ca appaccaya¤ca pàtukaroti. Sà hoti na dàtà samaõassa và bràhmaõassa và annaü pànaü vatthaü yànaü màlàgandhavilepanaü seyyàvasathapadãpeyyaü, issàmanikà kho pana hoti paralàbhasakkàra garukàramànanavandanapåjanàsu. Issati upadussati issaü bandhati. Sà ce tato cutà itthattaü àgacchati. Sà yattha yattha paccàjàyati, dubbaõõà ca hoti duråpà ca supàpikà dassanàya, daëiddà ca hoti appassakà appabhogà appesakkhà ca.

[BJT Page 390] [\x 390/]

Idha pana mallike ekacco màtugàmo kodhanà hoti upàyàsabahulà appampi vuttà samànà abhisajjati kuppati byàpajjati patitthãyati. Kopa¤ca dosa¤ca appaccaya¤ca pàtukaroti. Sà dàtà hoti samaõassa và bràhmaõassa và annaü pànaü vatthaü yànaü màlàgandhavilepanaü seyyàvasathapadãpeyyaü. Anissàmanikà kho pana hoti paralàbhasakkàragarukàramànanavandanapåjanàsu. Na issati na upadussati na issaü bandhati. Sà ce tato cutà itthattaü àgacchati, sà yattha yattha paccàjàyati, dubbaõõà ca hoti duråpà supàpikà dassanàya. Aóóhà ca hoti mahaddhanà mahàbhogà mahesakkhà ca.

Idha pana mallike ekacco màtugàmo akkodhanà hoti anupàyàsabahulà bahumpi vuttà samànà nàbhisajjati na kuppati na byàpajjati na patitthãyati. Na kopa¤ca dosa¤ca appaccaya¤ca pàtukaroti. Sà na dàtà hoti samaõassa và bràhmaõassa và annaü pànaü vatthaü yànaü màlàgandhavilepanaü seyyàvasathapadãpeyyaü. Issàmanikà kho pana hoti. Paralàbhasakkàragarukàramànanavandanapåjanàsu. Issati upadussati issaü bandhati. Sà ce tato cutà itthattaü àgacchati, sà yattha [PTS Page 204] [\q 204/] yattha paccàjàyati, abhiråpà ca hoti dassanãyà pàsàdikà paramàya vaõõapokkharatàya samannàgatà. Daëiddà ca hoti appassakà appabhogà appesakkhà ca.

Idha pana mallike ekacco màtugàmo akkodhanà hoti anupàyàsabahulà bahumpi vuttà samànà nàbhisajjati na kuppati na byàpajjati na patitthãyati. Na kopa¤ca dosa¤ca appaccaya¤ca pàtukaroti. Sà dàtà hoti samaõassa và bràhmaõassa và annaü pànaü vatthaü yànaü màlàgandhavilepanaü seyyàvasathapadãpeyyaü. Anissàmanikà kho pana hoti paralàbhasakkàragarukàramànanavandanapåjanàsu na issati na upadussati na issaü bandhati. Sà ce tato cutà itthattaü àgacchati, sà yattha yattha paccàjàyati abhiråpà ca hoti dassanãyà pàsàdikà paramàya vaõõapokkharatàya samannàgatà. Aóóhà ca hoti mahaddhanà mahàbhogà mahesakkhà ca.

Ayaü kho mallike hetu ayaü paccayo yena midhekacco màtugàmo dubbaõõà ca hoti duråpà supàpikà dassanàya, daëiddà ca hoti appassakà appabhogà appesakkhà ca.

Ayaü pana mallike hetu ayaü paccayo yena midhekacco màtugàmo dubbaõõà ca hoti duråpà supàpikà dassanàya, aóóhà ca hoti mahaddhanà mahàbhogà mahesakkhà ca.

Ayaü kho mallike hetu ayaü paccayo yena midhekacco màtugàmo abhiråpà ca hoti dassanãyà pàsàdikà paramàya vaõõapokkharatàya samannàgatà. Daëiddà ca hoti appassakà appabhogà appesakkhà ca.

[BJT Page 392] [\x 392/]

Ayaü pana mallike hetu ayaü paccayo yena midhekacco màtugàmo abhiråpà ca hoti dassanãyà pàsàdikà paramàya vaõõapokkharatàya samannàgatà, aóóhà ca hoti mahaddhanà mahàbhogà mahesakkhà càti.

Evaü vutte mallikà devã bhagavantaü etadavoca: yà nånàhaü bhante a¤¤aü jàtiü kodhanà ahosiü upàyàsabahulà, appampi vuttà samànà abhisajjiü kuppiü [PTS Page 205] [\q 205/] byàpajjiü patitthãyiü, kopa¤ca dosa¤ca appaccaya¤ca pàtvàkàsiü, sàhaü bhante etarahi dubbaõõà duråpà supàpikà dassanàya.

Yà nånàhaü bhante a¤¤aü jàtiü adàsiü samaõassa và bràhmaõassa và annaü pànaü vatthaü yànaü malàgandhavilepanaü seyyàvasathapadãpeyyaü, sàhaü bhante etarahi aóóhà ca mahaddhanà mahàbhogà.

Yà nånàhaü bhante a¤¤aü jàtiü anissàmanikà ahosiü paralàbhasakkàragarukàramànanavandanapåjanàsu, na issiü na upadussiü na issaü bandhiü, sàhaü bhante etarahi mahesakkhà. Santi kho pana bhante, imasmiü ràjakule khattiyaka¤¤àpi bràhmaõaka¤¤àpi gahapatika¤¤àpi. Tàsàhaü issaràdhipaccaü kàremi.

Esàhaü bhante ajjatagge akkodhanà bhavissàmi anupàyàsabahulà. Bahumpi vuttà samànà nàbhisajjissàmi na kuppissàmi na vyàpajjissàmi na patitthãyissàmi. Na kopa¤ca dosa¤ca appaccaya¤ca pàtukarissàmi. Dassàmi samaõassa bràhmaõassa annaü pànaü vatthaü yànaü màlàgandhavilepanaü seyyàvasathapadãpeyyaü. Anissàmanikà bhavissàmi paralàbhasakkàragarukàramànanavandanapåjanàsu. Na ississàmi na upadussissàmi, na issaü bandhissàmi.

Abhikkantaü bhante abhikkantaü bhante seyyathàpi bhante, nikkujjitaü và ukkujjeyya, pañicchannaü và vivareyya, måëhassa và maggaü àcikkheyya, andhakàre và telapajjotaü dhàreyya, cakkhumanto råpàni dakkhintãti, evamevaü bhante anekapariyàyena dhammo pakàsito. Esàhaü bhagavantaü gotamaü saraõaü gacchàmi dhammaü ca bhikkhusaïghaü ca. Upàsikaü maü bhante bhagavà dhàretu ajjatagge pàõupetaü saraõaü gatanti.

4. 4. 5. 8.

(Tapasuttaü)

48. Cattàro me bhikkhave puggalà santo saüvijjamànà lokasmiü. Katame cattàro?

Idha bhikkhave ekacco puggalo attantapo hoti attaparitàpanànuyogamanuyutto. Idha pana bhikkhave ekacco puggalo parantapo hoti paraparitàpanànuyogamanuyutto. Idha pana bhikkhave ekacco puggalo attantapo ca hoti attaparitàpanànuyogamanuyutto, parantapo ca hoti paraparitàpanànuyogamanuyutto. Idha pana bhikkhave ekacco puggalo neva attantapo hoti na attaparitàpanànuyogamanuyutto, [PTS Page 206] [\q 206/] na parantapo hoti na paraparitàpanànuyogamanuyutto. So anattantapo aparantapo diññheva dhamme nicchàto nibbuto sãtibhåto sukhapañisaüvedã brahmabhåtena attanà viharati.

[BJT Page 394] [\x 394/]

Katha¤ca bhikkhave puggalo attantapo hoti, attaparitàpanànuyogamanuyutto?

Idha bhikkhave ekacco puggalo acelako hoti muttàcàro hatthàpalekhano na ehi bhadantiko na tiññhabhadantiko nàbhihañaü na uddissakañaü na nimantanaü sàdiyati.

So na kumbhimukhà patigaõhàti, na khaëopimukhà patigaõhàti, na phaëakamantaraü na daõóamantaraü na musalamantaraü na dvinnaü bhu¤jamànànaü na gabbhinãyà na pàyamànàya na purisantaragatàya na saïkittãsu na yattha sà upaññhito hoti, na yattha makkhikà saõóasaõóacàriõã, na macchaü na maüsaü, na suraü na merayaü na thusodakaü pivati.

So ekàgàriko và hoti ekàlopiko. Dvàgàriko và hoti dvàlopiko sattàgàriko và hoti sattàlopiko. Ekissà pi dattiyà yàpeti, dvãhipi dattãhi yàpeti, sattahipi dattãhi yàpeti. Ekàhikampi àhàraü àhàreti, dvàhikampi àhàraü àhàreti, sattàhikampi àhàraü àhàreti. Iti evaråpaü addhamàsikampi pariyàyabhattabhojanànuyogamanuyutto viharati.

So sàkabhakkhopi hoti, sàmàkabhakkhopi hoti, nãvàrabhakkhopi hoti, daddulabhakkhopi hoti, hañabhakkhopi hoti, kaõabhakkhopi hoti, àcàmabhakkhopi hoti, pi¤¤àkabhakkhopi hoti, tiõabhakkhopi hoti, gomayabhakkhopi hoti. Vanamålaphalàhàro yàpeti pavattaphalabhojã.

So sàõànipi dhàreti, masàõànipi dhàreti, chavadussànipi dhàreti, paüsukålànipi dhàreti, tirãñànipi dhàreti, ajinampi dhàreti, ajinakkhipampi dhàreti, kusacãrampi dhàreti, vàkacãrampi dhàreti, phalakacãrampi dhàreti, kesakamabalampi dhàreti, vàlakambalampi dhàreti, ulåkapakkhampi dhàreti.

Kesamassulocako hoti kesamassulocanànuyogamanuyutto. Ubbaññakopi hoti àsanapañikkhitto. Ukkuñikopi hoti ukkuñikappadhànamanuyutto. Kaõñakàpassayikopi hoti, kaõñakàpassaye seyyaü kappeti. Sàyatatiyakampi [PTS Page 207] [\q 207/] udakorohanànuyogamanuyutto viharati. Iti evaråpaü anekavihitaü kàyassa àtàpanaparitàpanànuyogamanuyutto viharati.

Evaü kho bhikkhave puggalo attantapo hoti attaparitàpanànuyogamanuyutto.

[BJT Page 396] [\x 396/]

Katha¤ca bhikkhave puggalo parantapo hoti paraparitàpanànuyogamanuyutto? Idha bhikkhave ekacco puggalo orabbhiko hoti såkariko sàkuntiko màgaviko luddo macchaghàtako coro coraghàtako bandhanàgàriko, ye và pana¤¤epi ke ci kurårakammantà. Evaü kho bhikkhave puggalo parantapo hoti paraparitàpanànuyogamanuyutto.

Katha¤ca bhikkhave puggalo attantapo ca hoti attaparitàpanànuyogamanuyutto, parantapo ca hoti paraparitàpanànuyogamanuyutto?

Idha bhikkhave ekacco puggalo ràjà và hoti khattiyo muddhàvasitto bràhmaõo và mahàsàlo, so puratthimena nagarassa navaü santhàgàraü kàràpetvà kesamassuü ohàretvà kharàjinaü nivàsetvà sappitelena kàyaü abbha¤jitvà migavisàõena piññhiü kaõóåvamàno santhàgàraü pavisati saddhiü mahesiyà bràhmaõena ca purohitena.

So tattha1. Anantarahitàya bhåmiyà haritupalittàya seyyaü kappeti. Ekissà gàviyà saråpavacchàya yaü ekasmiü thane khãraü hoti, tena ràjà yàpeti. Yaü dutiyasmiü thane khãraü hoti, tena mahesã yàpeti. Yaü tatiyasmiü thane khãraü hoti, tena bràhmaõo purohito yàpeti. Yaü catutthasmiü thane khãraü hoti, tena aggiü juhanti. Avasesena vacchako yàpeti. So evamàha: ettakà usabhà ha¤¤antu ya¤¤atthàya. Ettakà vacchatarà ha¤¤antu ya¤¤atthàya. Ettakà vacchatariyo ha¤¤antu ya¤¤atthàya. Ettakà ajà ha¤¤antu ya¤¤atthàya. Ettakà urabbhà ha¤¤antu ya¤¤atthàya. Ettakà rukkhà chijjantu yåpatthàya. Ettakà dabbà låyantu barihisatthàyàti. [PTS Page 208] [\q 208/] yepissa te honti dàsàti và pessàti và kammakaràti và, tepi daõóatajjità bhayatajjità assumukhà rudamànà parikammàni karonti.

Evaü kho bhikkhave puggalo attantapo ca hoti attaparitàpanànuyogamanuyutto. Parantapo ca hoti paraparitàpanànuyogamanuyutto.

Katha¤ca bhikkhave puggalo nevattantapo hoti na attaparitàpanànuyogamanuyutto, na parantapo hoti na paraparitàpanànuyogamanuyutto, so anattantapo aparantapo diññheva dhamme nicchàto nibbuto sãtibhåto sukhapañisaüvedã brahmabhåtena attanà viharati?

Idha bhikkhave tathàgato loke uppajjati arahaü sammàsambuddho vijjàcaraõasampanno sugato lokavidå anuttaro purisadammasàrathã satthà devamanussànaü buddho bhagavà. So imaü lokaü sadevakaü samàrakaü sabrahmakaü, sassamaõabràhmaõiü pajaü sadevamanussaü sayaü abhi¤¤à sacchikatvà pavedeti. So dhammaü deseti àdikalyàõaü majjhekalyàõaü pariyosànakalyàõaü sàtthaü sabya¤janaü kevalaparipuõõaü parisuddhaü. Brahmacariyaü pakàseti.

1. Anattharahitàya, aññha.

[BJT Page 398] [\x 398/]

Taü dhammaü suõàti gahapati và gahapatiputto và a¤¤atarasmiü và kulepaccàjàto. So taü dhammaü sutvà tathàgate saddhaü pañilabhati. So tena saddhàpañilàbhena samannàgato iti pañisa¤cikkhati: sambàdho gharàvàso rajàpatho abbhokàso pabbajjà, nayidaü sukaraü agàraü ajjhàvasatà ekantaparipuõõaü ekantaparisuddhaü saïkhalikhitaü brahmacariyaü carituü. Yannånàhaü kesamassuü ohàretvà kàsàyàni vatthàni acchàdetvà agàrasmà anagàriyaü pabbajeyyanti.

So aparena samayena appaü và bhogakkhandhaü pahàya mahantaü và bhogakkhandhaü pahàya appaü và ¤àtiparivaññaü pahàya mahantaü và ¤àtiparivaññaü pahàya kesamassuü ohàretvà kàsàyàni vatthàni acchàdetvà agàrasmà anagàriyaü pabbajati.

So evaü pabbajito samàno bhikkhånaü sikkhàsàjãvasamàpanno, pàõàtipàtaü pahàya pàõàtipàtà pañivirato hoti, nihitadaõóo nihitasattho lajjã dayàpanno sabbapàõabhåtahitànukampã viharati. Adinnàdànaü pahàya adinnàdànà [PTS Page 209] [\q 209/] pañivirato hoti, dinnàdàyã dinnapàñikaïkhã athenena sucibhutena attanà viharati. Abrahmacariyaü pahàya brahmacàrã hoti àràcàrã virato methunà gàmadhammà. Musàvàdaü pahàya musàvàdà pañivirato hoti saccavàdã saccasandho theto paccayiko avisaüvàdako lokassa. Pisuõaü vàcaü pahàya pisuõàvàcà pañivirato hoti: ito sutvà na amutra akkhàtà imesaü bhedàya, amutra và sutvà na imesaü akkhàtà amusaü bhedàya, iti bhinnànaü và sandhàtà sahitànaü và anuppadàtà samaggàràmo samaggarato samagganandã samaggakaraõiü vàcaü bhàsità hoti. Pharusaü vàcaü pahàya pharusàvàcà pañivirato hoti: yà sà vàcà nelà kaõõasukhà pemanãyà hadayaïgamà porã bahujanakantà bahujanamanàpà, tathàråpiü vàcaü bhàsità hoti. Samphappalàpaü pahàya samphappalàpà pañivirato hoti: kàlavàdã bhåtavàdã atthavàdã dhammavàdã vinayavàdã nidhànavatiü vàcaü bhàsità hoti kàlena sàpadesaü pariyantavatiü atthasaühitaü.

So bãjagàmabhåtagàmasamàrambhà pañivirato hoti, ekabhattiko hoti rattuparato virato vikàlabhojanà. Naccagãtavàditavisåkadassanà pañivirato hoti. Màlàgandhavilepanadhàraõamaõóaõavibhåsanaññhànà pañivirato hoti. Uccàsayanamahàsayanà pañivirato hoti. Jàtaråparajatapañiggahaõà pañivirato hoti. Itthikumàrikàpañiggahaõà pañivirato hoti. Dàsidàsapañiggahaõà pañivirato hoti. Ajeëakapañiggahaõà pañivirato hoti. Kukkuñasåkarapañiggahaõà pañivirato hoti. Hatthigavàssavaëavàpañiggahaõà pañivirato hoti. Khettavatthupañiggahaõà pañivirato hoti, dåteyyapahinagamanànuyogà pañivirato hoti. Kayavikkayà pañivirato hoti. Tulàkåñakaüsakåñamànakåñà pañivirato hoti. Ukkoñanava¤cananikatisàviyogà pañivirato hoti. Chedanavadhabandhanaviparàmosaàlopasahasàkàrà pañivirato hoti.

[BJT Page 400] [\x 400/]

So santuññho hoti kàyaparihàrikena cãvarena kucchiparihàrikena piõóapàtena. So yena yeneva pakkamati, samàdàyeva pakkamati, seyyathàpi nàma pakkhi sakuõo, yena [PTS Page 210] [\q 210/] yeneva óeti, sapattabhàrova óeti. Evameva bhikkhu santuññho hoti kàyaparihàrikena cãvarena kucchiparihàrikena piõóapàtena. So yena yeneva pakkamati samàdàyeva pakkamati. So iminà ariyena sãlakkhandhena samannàgato ajjhattaü anavajjasukhaü pañisaüvedeti.

So cakkhunà råpaü disvà na nimittaggàhã hoti nànubya¤janaggàhã, yatvàdhikaraõametaü cakkhundriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati cakkhundriyaü cakkhundriye saüvaraü àpajjati. Sotena saddaü sutvà na nimittaggàhã hoti nànubya¤janaggàhã, yatvàdhikaraõametaü sotindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati sotindriyaü sotindriye saüvaraü àpajjati. Ghàõena gandhaü ghàyitvà na nimittaggàhã hoti nànubya¤janaggàhã, yatvàdhikaraõametaü ghàõindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati ghàõindriyaü. Ghàõindriye saüvaraü àpajjati. Jivhàya rasaü ghàyitvà na nimittaggàhã hoti nànubya¤janaggàhã, yatvàdhikaraõametaü jivhindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati jivhindriyaü jivhindriye saüvaraü àpajjati. Kàyena phoññhabbaü phusitvà na nimittaggàhã hoti nànubya¤janaggàhã, yatvàdhikaraõametaü kàyindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati kàyindriyaü. Kàyindriye saüvaraü àpajjati. Manasà dhammaü vi¤¤àya na nimittaggàhã hoti nànubya¤janaggàhã, yatvàdhikaraõametaü manindriyaü asaüvutaü viharantaü abhijjhà, domanassà pàpakà akusalà dhammà anvàssaveyyuü, tassa saüvaràya pañipajjati. Rakkhati manindriyaü manindriye saüvaraü àpajjati. So iminà ariyena indriyasaüvarena samannàgato ajjhattaü abyàsekasukhaü pañisaüvedeti.

So abhikkante pañikkante sampajànakàrã hoti. âlokite vilokite sampajànakàrã hoti. Sammi¤jite pasàrite sampajànakàrã hoti. Saïghàñipattacãvaradhàraõe sampajànakàrã hoti. Asite pãte khàyite sàyite sampajànakàrã hoti. Uccàrapassàvakamme sampajànakàrã hoti. Gate ñhite nisinne sutte jàgarite bhàsite tuõhãbhàve sampajànakàrã hoti.

So iminà ca ariyena sãlakkhandhena samannàgato iminà ca ariyena indriyasaüvarena samannàgato iminà ca ariyena satisampaja¤¤ena samannàgato vivittaü senàsanaü bhajati ara¤¤aü rukkhamålaü pabbataü kandaraü giriguhaü susànaü vanapatthaü abbhokàsaü palàlapu¤jaü.

So pacchàbhattaü piõóapàtapañikkanto nisãdati pallaïkaü àbhujitvà ujuü kàyaü paõidhàya parimukhaü satiü upaññhapetvà. So abhijjhaü loke pahàya vigatàbhijjhena cetasà viharati, abhijjhàya cittaü parisodheti. Byàpàdapadosaü pahàya abyàpannacitto viharati, sabbapàõabhåtahitànukampã, byàpàdapadosà cittaü parisodheti. Thãnamiddhaü [PTS Page 211] [\q 211/] pahàya vigatathãnamiddho viharati àlokasa¤¤ã sato sampajàno, thãnamiddhà cittaü parisodheti. Uddhaccakukkuccaü pahàya anuddhato viharati ajjhattaü suvupasantacitto uddhaccakukkuccà cittaü parisodheti. Vicikicchaü pahàya tiõõavicikiccho viharati. Akathaükathã kusalesu dhammesu, vicikicchàya cittaü parisodheti. So ime pa¤canãvaraõe pahàya cetaso upakkilese pa¤¤àya dubbalãkaraõe vivicceva kàmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaü savicàraü vivekajaü pãtisukhaü vivicca akusalehi dhammehi savitakkaü savicàraü vivekajaü pãtisukhaü pañhamaü jhànaü upasampajja viharati. Vitakkavicàrànaü våpasamà ajjhattaü sampasàdanaü cetaso ekodibhàvaü avitakkaü avicàraü samàdhijaü pãtisukhaü dutiyaü jhànaü upasampajja viharati. Pãtiyà ca viràgà upekkhako ca viharati sato ca sampajàno sukha¤ca kàyena pañisaüvedeti. Yaü taü ariyà àcikkhanti upekkhako satimà sukhavihàrã ti taü tatiyaü jhànaü upasampajja viharati. Sukhassa ca pahàõà dukkhassa ca pahàõà pubbeva somanassadomanassànaü atthaïgamà adukkhaü asukhaü upekkhàsatipàrisuddhiü catutthaü jhànaü upasampajja viharati.

[BJT Page 402] [\x 402/]

So evaü samàhite citte parisuddhe pariyodàte anaïgaõe vigatåpakkilese mudubhåte kammaniye ñhite àne¤jappatte pubbenivàsànussati¤àõàya cittaü abhininnàmeti. So anekavihitaü pubbenivàsaü anussarati. Seyyathãdaü: ekampi jàtiü dvepi jàtiyo tisso pi jàtiyo catassopi jàtiyo pa¤capi jàtiyo dasapi jàtiyo vãsampi jàtiyo tiüsampi jàtiyo cattàrãsampi jàtiyo pa¤¤àsampi jàtiyo jàtisatampi jàtisahassampi jàtisatasahassampi anekepi saüvaññakappe anekepi vivaññakappe anekepi saüvaññavivaññakappe. Amutràsiü evannàmo evaïgotto evaüvaõõo evamàhàro evaü sukhadukkhapañisaüvedã evamàyupariyanto. So tato cuto amutra upapàdiü. Tatràpàsiü evannàmo evaïgotto evaüvaõõo evamàhàro evaüsukhadukkhapañisaüvedã evamàyupariyanto. So tato cuto idhåpapanno ti. Iti sàkàraü sauddesaü anekavihitaü pubbenivàsaü anussarati.

So evaü samàhite citte parisuddhe pariyodhàte anaïgaõe vigatåpakkilese mudubhåte kammaniye ñhite àne¤jappatte sattànaü cutåpapàta¤àõàya cittaü abhininnàmeti. So dibbena cakkhunà visuddhena atikkantamànusakena satte passati cavamàne uppajjamàne hãne paõãte suvaõõe dubbaõõe sugate duggate yathàkammåpage satte pajànàti. Ime vata bhonto sattà kàyaduccaritena samannàgatà, vacãduccaritena samannàgatà, mano duccaritena samannàgatà, ariyànaü upavàdakà micchàdiññhikà micchàdiññhikammasamàdànà. Te kàyassa bhedà parammaraõà apàyaü duggatiü vinipàtaü upapannà. Ime và pana bhonto sattà kàyasucaritena samannàgatà vacãsucaritena samannàgatà manosucaritena samannàgatà ariyànaü anupavàdakà sammàdiññhikà sammàdiññhikammasamàdànà. Te kàyassa bhedà parammaraõà sugatiü saggaü lokaü upapannàti. Iti dibbena cakkhunà visuddhena atikkantamànusakena satte passati cavamàne uppajjamàne hãne paõãte suvaõõe dubbaõõe sugate duggate yathàkammåpage satte pajànàti.

So evaü samàhite citte parisuddhe pariyodàto anaïgaõe vigatåpakkilese mudubhåte kammaniye ñhite àne¤jappatte àsavànaü khaya¤àõàya cittaü abhininnàmeti. So idaü dukkhanti yathàbhåtaü pajànàti, ayaü dukkhasamudayoti yathàbhåtaü pajànàti, ayaü dukkhanirodhoti yathàbhåtaü pajànàti, ayaü dukkhanirodhagàminã pañipadàti yathàbhåtaü pajànàti. Ime àsavàti yathàbhåtaü pajànàti. Ayaü àsavasamudayoti yathàbhåtaü pajànàti, ayaü àsavanirodhoti yathàbhåtaü pajànàti, ayaü àsavanirodhagàminã pañipadàti yathàbhåtaü pajànàti.

Tassa evaü jànato evaü passato kàmàsavàpi cittaü vimuccati, bhavàsavàpi cittaü vimuccati, avijjàsavàpi cittaü vimuccati, vimuttasmiü vimuttamiti ¤àõaü hoti. Khãõà jàti vusitaü brahmacariyaü kataü karaõãyaü nàparaü itthattàyàti pajànàti.

Evaü kho bhikkhave puggalo neva attantapo hoti na attaparitàpanànuyogamanuyutto, na parantapo hoti na paraparitàpanànuyogamanuyutto. So anattantapo aparantapo diññheva dhamme nicchàto nibbuto sãtibhåto sukhapañisaüvedã brahmabhåtena attanà viharati.

Ime kho bhikkhave cattàro puggalà santo saüvijjamànà lokasminti.

4. 4. 5. 9.

(Taõhàjàlinãsuttaü)

49. Taõhaü vo bhikkhave desissàmi jàliniü saritaü visañaü visattikaü, yàya ayaü loko uddhasto pariyonaddho tantàkulakajàto gulàguõóikajàto [PTS Page 212] [\q 212/] mu¤jababbajabhåto apàyaü duggatiü vinipàtaü saüsàraü nàtivattati. Taü suõàtha sàdhukaü manasi karotha. Bhàsissàmã'ti. Evaü bhanteti kho te bhikkhå bhagavato paccassosuü. Bhagavà etadavoca:

Katamà ca sà bhikkhave taõhà jàlinã sarità visañà visattikà, yàya ayaü loko uddhasto pariyonaddho tantàkulakajàto gulàguõóikajàto mu¤jababbajabhåto apàyaü duggatiü vinipàtaü saüsàraü nàtivattati?

Aññhàrasa kho panimàni bhikkhave taõhàvicaritàni ajjhattikassa upàdàya, aññhàrasataõhàvicaritàni bàhirassa upàdàya.

[BJT Page 404] [\x 404/]

Katamàni aññhàrasa taõhàvicaritàni ajjhattikassa upàdàya? Asmãti bhikkhave sati itthasmãti hoti, evamasmã hoti, a¤¤athasmãti hoti, asasmãti hoti, satasmãti hoti, santi hoti, itthaü santi hoti, evaü santi hoti, a¤¤athà santi hoti, apiha santi hoti, api itthaü santi hoti, api evaü santi hoti, api a¤¤athà santi hoti, bhavissanti hoti, itthaü bhavissanti hoti, evaü bhavissanti hoti, a¤¤athà bhavissanti hoti. Imàni aññhàrasa taõhàvicaritàni ajjhattikassa upàdàya.

Katamàni aññhàrasa taõhàvicaritàni bàhirassa upàdàya? Iminà asmãti bhikkhave sati iminà itthasmãti hoti, iminà evasmãti hoti, iminà a¤¤athasmãti hoti, iminà asasmãti hoti, iminà satasmãti hoti, iminà santi hoti, iminà itthaü santi hoti, iminà evaü santi hoti, iminà a¤¤athà santi hoti, iminà apiha santi hoti, iminà api itthaü santi hoti, iminà api evaü santi hoti, iminà api a¤¤athà santi hoti, iminà bhavissanti hoti, iminà itthaü bhavissanti hoti, iminà evaü bhavissanti hoti, iminà a¤¤athà bhavissanti hoti. Imàni aññhàrasa taõhàvicaritàni bàhirassa upàdàya.

Iti aññhàrasa taõhàvicaritàni ajjhattikassa upàdàya aññhàrasa taõhàvicaritàni bàhirassa upàdàya. Imàni vuccanti bhikkhave chattiüsa taõhàvicaritàni. Iti evaråpàni atãtàni chattiüsa taõhàvicaritàni, anàgatàni chattiüsa [PTS Page 213] [\q 213/] taõhàvicaritàni, paccuppannàni chattiüsa taõhà vicaritàni, aññha ca taõhàvicaritàni sataü hoti.

Ayaü kho sà bhikkhave taõhàjàlinã sarità visañà visattikà, yàya ayaü loko uddhasto pariyonaddho tantàkulakajàto gulàguõóikajàto mu¤jababbajabhåto apàyaü duggatiü vinipàtaü saüsàraü nàtivattatãti.

[BJT Page 406] [\x 406/]

4. 4. 5. 10

(Pema dosasuttaü)

50. Cattàrimàni bhikkhave jàyanti. Katamàni cattàri? Pemà pemaü jàyati. Pemà doso jàyati. Dosà pemaü jàyati. Dosà doso jàyati.

Katha¤ca bhikkhave pemà pemaü jàyati? Idha bhikkhave puggalo puggalassa iññho hoti kanto manàpo. Taü pare iññhena kantena manàpena samudàcaranti. Tassa evaü hoti: yo kho myàyaü puggalo iññho kanto manàpo, taü pare iññhena kantena manàpena samudàcarantã' ti so tesu pemaü janeti. Evaü kho bhikkhave pemà pemaü jàyati.

Katha¤ca bhikkhave pemà doso jàyati? Idha bhikkhave puggalo puggalassa iññho hoti kanto manàpo. Taü pare aniññhena akantena amanàpena samudàcaranti. Tassa evaü hoti: yo kho myàyaü puggalo iññho kanto manàpo, taü pare aniññhena akantena amanàpena samudàcarantã' ti. So tesu dosaü janeti. Evaü kho bhikkhave pemà doso jàyati.

Katha¤ca bhikkhave dosà pemaü jàyati idha bhikkhave puggalo puggalassa aniññho hoti akanto amanàpo. Taü pare aniññhena akantena amanàpena samudàcaranti. Tassa evaü hoti: yo kho myàyaü puggalo aniññho akanto amanàpo, taü pare aniññhena akantena amanàpena samudàcarantã' ti so tesu pemaü janeti. Evaü kho bhikkhave dosà pemaü jàyati.

Katha¤ca bhikkhave dosà doso jàyati? Idha bhikkhave puggalo puggalassa aniññho hoti akanto [PTS Page 214] [\q 214/] amanàpo taü pare iññhena kantena manàpena samudàcaranti. Tassa evaü hoti: yo kho myàyaü puggalo aniññho akanto amanàpo, taü pare iññhena kantena manàpena samudàcarantã ti. So tesu dosaü janeti. Evaü kho bhikkhave dosà doso jàyati. Imàni kho bhikkhave cattàri jàyanti.

Yasmiü bhikkhave samaye bhikkhu vivicceva kàmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaü savicàraü vivekajaü pãtisukhaü pañhamaü jhànaü upasampajja viharati, yaü pissa pemà pemaü jàyati, tampissa tasmiü samaye na hoti. Yopissa pemà doso jàyati, sopissa tasmiü samaye na hoti. Yopissa pemà doso jàyati, sopissa tasmiü samaye na hoti. Yampissa dosà pemaü jàyati, tampissa tasmiü samaye na hoti. Yopissa dosà doso jàyati, sopissa tasmiü samaye na hoti.

[BJT Page 408] [\x 408/]

Yasmiü bhikkhave samaye bhikkhu vitakka vicàranaü våpasamà ajjhattaü sampasàdanaü cetaso ekodibhàvaü avitakkaü avicàraü samàdhijaü pãtisukhaü dutiyaü jhànaü upasampajja viharati, yampissa pemà pemaü jàyati. Tampissa tasmiü samaye na hoti. Yopissa pemà doso jàyati, sopissa tasmiü samaye na hoti. Yampissa dosà pemaü jàyati, tampissa tasmiü samaye na hoti. Yopissa dosà doso jàyati, sopissa tasmiü samaye na hoti.

Yasmiü bhikkhave samaye bhikkhu pãtiyà ca viràgà upekkhako ca viharati sato ca sampajàno. Sukhaü ca kàyena pañisaüvedeti. Yaü taü ariyà àcikkhanti upekkhako satimà sukhavihàrãti taü tatiyaü jhànaü upasampajja viharati, yampissa pemà pemaü jàyati. Tampissa tasmiü samaye na hoti. Yopissa pemà jàyati, doso jàyati, sopissa tasmiü samaye na hoti. Yampissa dosà pemaü jàyati, tampissa tasmiü samaye na hoti. Yopissa dosà doso jàyati, sopissa tasmiü samaye na hoti.

Yasmiü bhikkhave samaye bhikkhu sukhassa ca pahàõà dukkhassa ca pahàõà pubbeva somanassadomanassànaü atthaügamà adukkhaü asukhaü upekkhàsatipàrisuddhiü taü catutthaü jhànaü upasampajja viharati, yampissa pemà pemaü jàyati. Tampissa tasmiü samaye na hoti. Yopissa pemà doso jàyati, sopissa tasmiü samaye na hoti. Yampissa dosà pemaü jàyati, tampissa tasmiü samaye na hoti. Yopissa dosà doso jàyati, sopissa tasmiü samaye na hoti.

Yasmiü bhikkhave samaye bhikkhu àsavànaü khayà anàsavaü cetovimuttiü pa¤¤àvimuttiü diññheva dhamme sayaü abhi¤¤à sacchikatvà upasampajja viharati, yampissa pemà pemaü jàyati, tampissa pahãõaü hoti. Ucchinnamålaü tàlàvatthukataü anabhàvakataü àyatiü anuppàdadhammaü. Yopissa pemà doso jàyati sopissa pahãõo hoti, ucchinnamålo tàlàvatthukato anabhàvakato àyatiü anuppàdadhammo. Yampissa dosà pemaü jàyati, tampissa pahãõaü hoti, ucchinnamålaü tàlàvatthukataü anabhàvakataü àyatiü anuppàdadhammaü. Yopissa dosà doso jàyati, sopissa pahãõo hoti ucchinnamålo tàlàvatthukato anabhàvakato àyatiü anuppàdadhammo.

Ayaü vuccati bhikkhave bhikkhu nevusseneti nappañisseneti na dhåpàyani na pajjalati na apajjhàyati.

Katha¤ca bhikkhave bhikkhu usseneti? Idha bhikkhave bhikkhu råpaü attato samanupassati, råpavantaü và attànaü, attani và råpaü, råpasmiü và attànaü. Vedanaü attato samanupassati, [PTS Page 215] [\q 215/] vedanàvantaü và attànaü attani và vedanaü, vedanàya và attànaü. Sa¤¤aü attato samanupassati, sa¤¤àvantaü và attànaü, attani và sa¤¤aü, sa¤¤àya và attànaü. Saükhàre attato samanupassati, saükhàravantaü và attànaü, attani và saükhàre, saükhàresu và attànaü. Vi¤¤àõaü attato samanupassati, vi¤¤àõavantaü và attànaü, attani và vi¤¤àõaü, vi¤¤àõasmiü và attànaü. Evaü kho bhikkhave bhikkhu usseneti.

[BJT Page 410] [\x 410/]

Katha¤ca bhikkhave bhikkhu na usseneti? Idha bhikkhave bhikkhu na råpaü attato samanupassati, na råpavantaü và attànaü, na attani và råpaü, na råpasmiü và attànaü. Na vedanaü attato samanupassati, na vedanàvantaü và attànaü, na attani và vedanaü, na vedanàya và attànaü. Na sa¤¤aü attato samanupassati, na sa¤¤àvantaü và attànaü, na attani và sa¤¤aü, na sa¤¤àya và attànaü. Na saükhàre attato samanupassati, na saükhàravantaü và attànaü, na attani và saükhàre, na saükhàresu và attànaü. Na vi¤¤àõaü attato samanupassati, na vi¤¤àõavantaü và attànaü, na attani và vi¤¤àõaü, na vi¤¤àõasmiü và attànaü. Evaü kho bhikkhave bhikkhu na usseneti.

Katha¤ca bhikkhave bhikkhu pañisseneti? Idha bhikkhave bhikkhu akkosantaü paccakkosati, rosantaü pañirosati, bhaõóantaü pañibhaõóati. Evaü kho bhikkhave bhikkhu pañisseneti.

Katha¤ca bhikkhave bhikkhu na pañisseneti? Idha bhikkhave bhikkhu akkosantaü na paccakkosati, rosantaü na pañirosati, bhaõóantaü na pañibhaõóati. Evaü kho bhikkhave bhikkhu na pañisseneti.

Katha¤ca bhikkhave bhikkhu dhåpàyati? Asmãti bhikkhave sati itthasmãti hoti, evasmãti hoti, a¤¤athasmãti hoti, asasmãti hoti, satasmãti hoti, santi hoti, itthaü santi hoti, evaü santi hoti, a¤¤athà santi hoti, apiha santi hoti, api itthaü santi hoti, api evaü santi hoti, api a¤¤athà santi hoti, bhavissanti hoti, itthaü bhavissanti hoti, evaü bhavissanti hoti, a¤¤athà bhavissanti hoti. Evaü kho bhikkhave bhikkhu dhåpàyati.

Katha¤ca bhikkhave bhikkhu na dhåpàyati? Asmãti bhikkhave asati itthasmãti na hoti, a¤¤athasmãti na hoti, asasmãti na hoti, satasmãti na hoti, santi na hoti, itthaü santi na hoti, evaü santi na hoti, a¤¤athà santi na hoti, apiha santi na hoti, api itthaü santi na hoti, api evaü santi na hoti, api a¤¤athà [PTS Page 216] [\q 216/] santi na hoti, bhavissanti na hoti, itthaü bhavissanti na hoti, evaü bhavissanti na hoti, a¤¤athà bhavissanti na hoti. Evaü kho bhikkhave bhikkhu na dhåpàyati.

[BJT Page 412] [\x 412/]

Katha¤ca bhikkhave bhikkhu pajjalati? Iminà asmãti bhikkhave sati iminà itthasmãti hoti, iminà evasmãti hoti iminà a¤¤athasmãti hoti, iminà asasmãti hoti, iminà satasmãti hoti, iminà santi hoti, iminà itthaü santi hoti, iminà evaü santi hoti, iminà a¤¤athà santi hoti, iminà apiha santi hoti, iminà api itthaü santi hoti, iminà api evaü santi hoti, iminà api a¤¤athà santi hoti, iminà bhavissanti hoti, iminà itthaü bhavissanti hoti, iminà evaü bhavissanti hoti, iminà a¤¤athà bhavissanti hoti. Evaü kho bhikkhave bhikkhu pajjalati.

Katha¤ca bhikkhave bhikkhu na pajjalati? Iminà asmãti bhikkhave asati iminà itthasmãti na hoti, iminà evasmãti na hoti, iminà a¤¤athasmãti na hoti, iminà asasmãti na hoti, iminà satasmãti na hoti, iminà santi na hoti, iminà itthaü santi na hoti, iminà evaü santi na hoti, iminà a¤¤athà santi na hoti iminà apiha santi na hoti, iminà api itthaü santi na hoti, iminà api evaü santi na hoti, iminà api a¤¤athà santi na hoti, iminà bhavassanti na hoti, iminà itthaü bhavissanti na hoti, iminà evaü bhavissanti na hoti, iminà a¤¤athà bhavissanti na hoti. Evaü kho bhikkhave bhikkhu na pajjalati.

Katha¤ca bhikkhave bhikkhu apajjhàyati? Idha bhikkhave bhikkhuno asmimàno pahãõo na hoti, ucchinnamålo tàlàvatthukato anabhàvakato. âyatiü uppàdadhammo. Evaü bhikkhave bhikkhu apajjhàyati.

Katha¤ca bhikkhave bhikkhu na apajjhàyati? Idha bhikkhave bhikkhuno asmimàno pahãõo hoti, ucchinnamålo tàlàvatthukato anabhàvakato àyatiü anuppàdadhammo. Evaü kho bhikkhave bhikkhu na apajjhàyatãti.

Mahàvaggo pa¤camo. *

Mahàpaõõàsako catuttho.

* Tassuddànaü: machasaü.

"Sotànugataü ñhànaü bhaddiya sàmåga vappasàëhà ca
Mallika attantapo taõhà pemena ca dasà teti. "