Jātaka

Vīsatinipāta

Mātaṅgavagga

12. Pañca­paṇ­ḍita­jātaka

“Pañca paṇḍitā samāgatāttha,
Pañhā me paṭibhāti taṃ suṇātha;
Nindiyamatthaṃ pasaṃsiyaṃ vā,
Kas­sevā­vi­kareyya guyhamatthaṃ”.

“Tvaṃ āvikarohi bhūmipāla,
Bhattā bhārasaho tuvaṃ vade taṃ;
Tava chandarucīni sammasitvā,
Atha vakkhanti janinda pañca dhīrā”.

“Yā sīlavatī anaññatheyyā,
Bhat­tucchan­davasā­nugā manāpā;
Nindiyamatthaṃ pasaṃsiyaṃ vā,
Bhari­yā­yāvi­kareyya guyhamatthaṃ”.

“Yo kicchagatassa āturassa,
Saraṇaṃ hoti gatī parāyanañca;
Nindiyamatthaṃ pasaṃsiyaṃ vā,
Sakhino vāvikareyya guyhamatthaṃ”.

Jeṭṭho atha majjhimo kaniṭṭho,
Yo ce sīlasamāhito ṭhitatto;
Nindiyamatthaṃ pasaṃsiyaṃ vā,
Bhātu vāvīkareyya guyhamatthaṃ”.

“Yo ve pituhadayassa paddhagū,
Anujāto pitaraṃ anomapañño;
Nindiyamatthaṃ pasaṃsiyaṃ vā,
Puttas­sāvika­reyya guyhamatthaṃ”.

“Mātā dvipa­dā­janin­da­seṭṭha,
naṃ poseti chandasā piyena;
Nindiyamatthaṃ pasaṃsiyaṃ vā,
Mātu­yāvī­kareyya guyhamatthaṃ”.

“Guyhassa hi guyhameva sādhu,
Na hi guyhassa pasat­tha­māvi­kammaṃ;
Anipphannatā saheyya dhīro,
Nipphannova yathāsukhaṃ bhaṇeyya”.

Kiṃ tvaṃ vimanosi rājaseṭṭha,
Dvipadajaninda vacanaṃ suṇoma metaṃ;
Kiṃ cintayamāno dummanosi,
Nūna deva aparādho atthi mayhaṃ”.

“‘Paṇhe vajjho mahosadho’ti,
Āṇatto me vadhāya bhūripañño;
Taṃ cintayamāno dummanosmi,
Na hi devī aparādho atthi tuyhaṃ”.

“Abhidosagato dāni ehisi,
Kiṃ sutvā kiṃ saṅkate mano te;
Ko te kimavoca bhūripañña,
Iṅgha vacanaṃ suṇoma brūhi metaṃ”.

“‘Paṇhe vajjho mahosadho’ti,
Yadi te mantayitaṃ janinda dosaṃ;
Bhariyāya rahogato asaṃsi,
Guyhaṃ pātukataṃ sutaṃ mametaṃ”.

“Yaṃ sālavanasmiṃ senako,
Pāpakammaṃ akāsi asabbhirūpaṃ;
Sakhinova rahogato asaṃsi,
Guyhaṃ pātukataṃ sutaṃ mametaṃ.

Pukkusa purisassa te janinda,
Uppanno rogo arājayutto;
Bhātuñca rahogato asaṃsi,
Guyhaṃ pātukataṃ sutaṃ mametaṃ.

Ābādhoyaṃ asabbhirūpo,
Kāmindo naradevena phuṭṭho;
Puttassa rahogato asaṃsi,
Guyhaṃ pātukataṃ sutaṃ mametaṃ.

Aṭṭhavaṅkaṃ maṇiratanaṃ uḷāraṃ,
Sakko te adadā pitāmahassa;
Devindassa gataṃ tadajja hatthaṃ,
Mātuñca rahogato asaṃsi;
Guyhaṃ pātukataṃ sutaṃ mametaṃ.

Guyhassa hi guyhameva sādhu,
Na hi guyhassa pasat­tha­māvi­kammaṃ;
Anipphannatā saheyya dhīro,
Nipphannova yathāsukhaṃ bhaṇeyya.

Na guyhamatthaṃ vivareyya,
rakkheyya naṃ yathā nidhiṃ;
Na hi pātukato sādhu,
guyho attho pajānatā.

Thiyā guyhaṃ na saṃseyya,
amittassa ca paṇḍito;
Yo cāmisena saṃhīro,
hadayattheno ca yo naro.

Guyhamatthaṃ asambuddhaṃ,
sambodhayati yo naro;
Manta­bheda­bhayā tassa,
dāsabhūto titikkhati.

Yāvanto purisassatthaṃ,
guyhaṃ jānanti mantinaṃ;
Tāvanto tassa ubbegā,
tasmā guyhaṃ na vissaje.

Vivicca bhāseyya divā rahassaṃ,
Rattiṃ giraṃ nātivelaṃ pamuñce;
Upassutikā hi suṇanti mantaṃ,
Tasmā manto khippamupeti bhedan”ti.

Pañca­paṇ­ḍita­jātakaṃ dvādasamaṃ.