Milindapañha

Nibbānavagga

6. Nera­yikag­giuṇ­habhāva­pañha

Rājā āha—“bhante nāgasena, tumhe bhaṇatha—‘pākatikaaggito nerayiko aggi mahābhitā­pa­taro hoti, khuddakopi pāsāṇo pākatike aggimhi pakkhitto divasampi paccamāno na vilayaṃ gacchati, kūṭā­gāra­mat­topi pāsāṇo nerayikaggimhi pakkhitto khaṇena vilayaṃ gacchatī’ti, etaṃ vacanaṃ na saddahāmi, evañca pana vadetha ‘ye ca tattha uppannā sattā, te anekānipi vassasahassāni niraye paccamānā na vilayaṃ gacchantī’ti, tampi vacanaṃ na saddahāmī”ti.

Thero āha—“taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yā tā santi makariniyopi susumāriniyopi kacchapiniyopi moriniyopi kapotiniyopi, kiṃ nu tā kakkhaḷāni pāsāṇāni sakkharāyo ca khādantī”ti? “Āma, bhante, khādantī”ti. “Kiṃ pana tāni tāsaṃ kucchiyaṃ koṭ­ṭhab­bhanta­ra­gatāni vilayaṃ gacchantī”ti? “Āma, bhante, vilayaṃ gacchantī”ti. “Yo pana tāsaṃ kucchiyaṃ gabbho, sopi vilayaṃ gacchatī”ti? “Na hi, bhante”ti. “Kena kāraṇenā”ti? “Maññāmi, bhante, kammādhikatena na vilayaṃ gacchatī”ti. “Evameva kho, mahārāja, kammādhikatena nerayikā sattā anekānipi vassasahassāni niraye paccamānā na vilayaṃ gacchanti. Bhāsitampetaṃ, mahārāja, bhagavatā—‘so na tāva kālaṃ karoti, yāva na taṃ pāpakammaṃ byantīhotī’”ti.

“Bhiyyo opammaṃ karohī”ti. “Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yā tā santi sīhiniyopi byagghiniyopi dīpiniyopi kukkuriniyopi, kiṃ nu tā kakkhaḷāni aṭṭhikāni maṃsāni khādantī”ti? “Āma, bhante, khādantī”ti. “Kiṃ pana tāni tāsaṃ kucchiyaṃ koṭ­ṭhab­bhanta­ra­gatāni vilayaṃ gacchantī”ti? “Āma, bhante, vilayaṃ gacchantī”ti. “Yo pana tāsaṃ kucchiyaṃ gabbho, sopi vilayaṃ gacchatī”ti? “Na hi, bhante”ti. “Kena kāraṇenā”ti? “Maññāmi, bhante, kammādhikatena na vilayaṃ gacchatī”ti. “Evameva kho, mahārāja, kammādhikatena nerayikā sattā anekānipi vassasahassāni niraye paccamānā na vilayaṃ gacchantī”ti.

“Bhiyyo opammaṃ karohī”ti. “Taṃ kiṃ maññasi, mahārāja, yā tā santi yonaka­su­khumā­lini­yopi khat­tiya­su­khumā­lini­yopi brāhma­ṇa­su­khumā­lini­yopi gaha­pati­su­khumā­lini­yopi, kiṃ nu tā kakkhaḷāni khajjakāni maṃsāni khādantī”ti? “Āma, bhante, khādantī”ti. “Kiṃ pana tāni tāsaṃ kucchiyaṃ koṭ­ṭhab­bhanta­ra­gatāni vilayaṃ gacchantī”ti? “Āma, bhante, vilayaṃ gacchantī”ti. “Yo pana tāsaṃ kucchiyaṃ gabbho sopi vilayaṃ gacchatī”ti? “Na hi, bhante”ti. “Kena kāraṇenā”ti? “Maññāmi, bhante, kammādhikatena na vilayaṃ gacchatī”ti. “Evameva kho, mahārāja, kammādhikatena nerayikā sattā anekānipi vassasahassāni niraye paccamānā na vilayaṃ gacchanti. Bhāsitampetaṃ, mahārāja, bhagavatā—‘so na tāva kālaṃ karoti, yāva na taṃ pāpakammaṃ byantīhotī’”ti.

“Kallosi, bhante nāgasenā”ti.

Nera­yikag­giuṇ­habhāva­pañho chaṭṭho.