Therāpadāna

Bhaddiyavagga

8 Lomasakaṅ­gi­yat­thera­apadāna

“Imamhi bhaddake kappe,
brahmabandhu mahāyaso;
Kassapo nāma gottena,
uppajji vadataṃ varo.

Tadāhaṃ candano ceva,
pabbajitvāna sāsane;
Āpāṇakoṭikaṃ dhammaṃ,
pūrayitvāna sāsane.

Tato cutā santusitaṃ,
upapannā ubho mayaṃ;
Tattha dibbehi naccehi,
gītehi vāditehi ca.

­Rūpādi­da­sahaṅ­gehi,
abhibhotvāna sesake;
Yāvatāyuṃ vasitvāna,
anubhotvā mahāsukhaṃ.

Tato cavitvā tidasaṃ,
candano upapajjatha;
Ahaṃ kapila­vatthus­miṃ,
ajāyiṃ sākiyatrajo.

Yadā udāyittherena,
ajjhiṭṭho lokanāyako;
Anukampiya sakyānaṃ,
upesi kapilavhayaṃ.

Tadātimānino sakyā,
na buddhassa guṇaññuno;
Paṇamanti na sambuddhaṃ,
jātithaddhā anādarā.

Tesaṃ saṅ­kappa­maññāya,
ākāse caṅkamī jino;
Pajjunno viya vassittha,
pajjalittha yathā sikhī.

Dassetvā rūpamatulaṃ,
puna antaradhāyatha;
Ekopi hutvā bahudhā,
ahosi punarekako.

Andhakāraṃ pakāsañca,
dassayitvā anekadhā;
Pāṭiheraṃ karitvāna,
vinayī ñātake muni.

Cātuddīpo mahāmegho,
tāvadeva pavassatha;
Tadā hi jātakaṃ buddho,
ves­santara­madesayi.

Tadā te khattiyā sabbe,
nihantvā jātijaṃ madaṃ;
Upesuṃ saraṇaṃ buddhaṃ,
āha suddhodano tadā.

‘Idaṃ tatiyaṃ tava bhūripañña,
Pādāni vandāmi samantacakkhu;
Yadābhijāto pathavī pakampayī,
Yadā ca taṃ najjahi jambuchāyā’.

Tadā buddhānubhāvaṃ taṃ,
disvā vimhitamānaso;
Pabbajitvāna tattheva,
nivasiṃ mātupūjako.

Candano devaputto maṃ,
upa­gantvā­nu­puccha­tha;
Bhad­deka­rattassa tadā,
saṅ­khepa­vitthā­raṃ nayaṃ.

Coditohaṃ tadā tena,
upecca naranāyakaṃ;
Bhaddekarattaṃ sutvāna,
saṃviggo vanamāmako.

Tadā māta­ra­ma­pucchiṃ,
‘vane vacchāmi ekako’;
‘Sukhumālo’ti me mātā,
vārayī taṃ tadā vacaṃ.

Kāsaṃ kusaṃ poṭakilaṃ,
usīraṃ muñjapabbajaṃ;
Urasā panudissāmi,
viveka­manub­rūha­yaṃ’.

Tadā vanaṃ paviṭṭhohaṃ,
saritvā jinasāsanaṃ;
Bhadde­karat­ta­ovādaṃ,
arahat­ta­ma­pāpuṇiṃ.

‘Atītaṃ nānvāgameyya,
nappaṭikaṅkhe anāgataṃ;
Yadatītaṃ pahīnaṃ taṃ,
appattañca anāgataṃ.

Paccuppannañca yo dhammaṃ,
tattha tattha vipassati;
Asaṃhīraṃ asaṃkuppaṃ,
taṃ vidvā manubrūhaye.

Ajjeva kiccamātappaṃ,
ko jaññā maraṇaṃ suve;
Na hi no saṅgaraṃ tena,
mahāsenena maccunā.

Evaṃvihāriṃ ātāpiṃ,
ahorat­ta­matandi­taṃ;
Taṃ ve bhadde­karat­toti,
santo ācikkhate muni’.

Kilesā jhāpitā mayhaṃ,
… pe …
viharāmi anāsavo.

Svāgataṃ vata me āsi,
… pe …
kataṃ buddhassa sāsanaṃ.

Paṭisambhidā catasso,
… pe …
kataṃ buddhassa sāsanaṃ”.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā lomasakaṅgiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Lomasakaṅ­giyat­theras­sāpadā­naṃ aṭṭhamaṃ.