Milindapañha

Anumānapañha

Nip­pa­pañ­ca­vagga

2. Khīṇā­sava­bhāva­pañha

“Bhante nāgasena, tumhe bhaṇatha—‘yo gihī arahattaṃ patto, dve vāssa gatiyo bhavanti anaññā, tasmiṃyeva divase pabbajati vā parinibbāyati vā. Na so divaso sakkā atikkametun’ti. Sace so, bhante nāgasena, tasmiṃ divase ācariyaṃ vā upajjhāyaṃ vā pattacīvaraṃ vā na labhetha, api nu kho so arahā sayaṃ vā pabbajeyya divasaṃ vā atikkameyya, añño koci arahā iddhimā āgantvā taṃ pabbājeyya vā parinibbāyeyya vā”ti? “Na so, mahārāja, arahā sayaṃ pabbajeyya, sayaṃ pabbajanto theyyaṃ āpajjati, na ca divasaṃ atikkameyya, aññassa arahantassa āgamanaṃ bhaveyya vā na vā bhaveyya, tasmiṃyeva divase parinibbāyeyyā”ti. “Tena hi, bhante nāgasena, arahattassa santabhāvo vijahito hoti, yena adhigatassa jīvitahāro bhavatī”ti.

“Visamaṃ, mahārāja, gihiliṅgaṃ, visame liṅge liṅga­dubba­la­tāya arahattaṃ patto gihī tasmiṃyeva divase pabbajati vā parinibbāyati vā. Neso, mahārāja, doso arahattassa, gihi­liṅgas­se­veso doso yadidaṃ liṅgadubbalatā.

Yathā, mahārāja, bhojanaṃ sabbasattānaṃ āyupālakaṃ jīvi­tarak­kha­kaṃ visama­koṭṭhassa manda­dubba­la­gahaṇi­kassa avipākena jīvitaṃ harati. Neso, mahārāja, doso bhojanassa, koṭṭhasseveso doso yadidaṃ aggidubbalatā. Evameva kho, mahārāja, visame liṅge liṅga­dubba­la­tāya arahattaṃ patto gihī tasmiṃyeva divase pabbajati vā parinibbāyati vā. Neso, mahārāja, doso arahattassa, gihi­liṅgas­se­veso doso yadidaṃ liṅgadubbalatā.

Yathā vā pana, mahārāja, parittaṃ tiṇasalākaṃ upari garuke pāsāṇe ṭhapite dubbalatāya bhijjitvā patati; evameva kho, mahārāja, arahattaṃ patto gihī tena liṅgena arahattaṃ dhāretuṃ asakkonto tasmiṃyeva divase pabbajati vā parinibbāyati vā.

Yathā vā pana, mahārāja, puriso abalo dubbalo nihīnajacco parittapuñño mahati­mahā­rajjaṃ labhitvā khaṇena paripatati paridhaṃsati osakkati, na sakkoti issariyaṃ dhāretuṃ; evameva kho, mahārāja, arahattaṃ patto gihī tena liṅgena arahattaṃ dhāretuṃ na sakkoti, tena kāraṇena tasmiṃyeva divase pabbajati vā parinibbāyati vā”ti. “Sādhu, bhante nāgasena, evametaṃ tathā sampaṭicchāmī”ti.

Khīṇā­sava­bhāva­pañho dutiyo.